رشد و یادگیری حرکتی ورزشی

چکیده مقدمه: از اهداف تحقیقات ایجاد محیط یادگیری است که بتواند یادگیری را افزایش دهد. هدف تحقیق حاضر بررسی تأثیر تداخل زمینه‌ای بر دقت فضایی و برنامه‌ریزی مجدد حرکتی تکلیف حرکتی متوالی در افراد مبتلا به پارکینسون است.
روش پژوهش: پژوهش حاضر از نوع نیمه‌تجربی است و طرح پژوهش پیش‌آزمون - پس‌آزمون است. 64 نفر از افراد مبتلا به پارکینسون ( میانگین سنی= 3 ± 93/62 سال) به‌صورت نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند و به طور تصادفی به چهار گروه مساوی (16 نفری) شامل قالبی- تشابه زیاد/ قالبی- تشابه کم/ تصادفی-تشابه بالا/ و تصادفی- تشابه کم تقسیم شدند. شرکت‌کننده‌ها180کوشش ( 12 بلوک 15 کوششی) برای سه تکلیف حرکتی متوالی انجام دادند. خطای اجرای الگوهای حرکتی در همه مراحل محاسبه شد. در مرحلة اکتساب از آزمون تحلیل واریانس مرکب دو (تداخل زمینه‌ای) × دو (تشابه توالی) × 11 (بلوک‌های اکتساب)، مراحل یادداری از تحلیل واریانس دو (تداخل زمینه‌ای) × دو (تشابه توالی) × سه (مرحله)، آزمون انتقال و برنامه ریزی مجدد از طرح تحلیل واریانس دوطرفه دو (تداخل زمینه‌ای) × دو (تشابه توالی) در سطح 0/05 تحلیل شدند.
یافته‌ها: نتایج نشان داد در مرحلة اکتساب گروه قالبی- تشابه بالا عملکرد بهتری داشتند و اثر تعاملی گروه و تشابه توالی در مراحل یادداری و انتقال معنادار نبود، در مرحلة برنامه‌ریزی مجدد نیز گروه تصادفی - تشابه بالا بهتر بودند.
نتیجه‌گیری: طبق فرضیة بسط تمرین تصادفی قدرت بازنمایی حافظه را افزایش می‌دهد و پردازش عمیق‌تری را در حافظه شکل دهد.

چکیده مطالعۀ حاضر با هدف مقایسۀ اثر تحریک الکتریکی مستقیم مغز از قشر بینایی و حرکتی بر یادگیری مهارت پرتاب آزاد بسکتبال انجام گرفت. در این مطالعۀ نیمه‌تجربی با طرح تحقیق اندازه‌گیری تکراری، 45 دانشجوی دختر مبتدی در پرتاب آزاد بسکتبال به‌صورت هدفمند انتخاب شدند، و به‌صورت تصادفی در سه گروه 15 نفری تمرینات تحریک الکتریکی مغز از قشر حرکتی، تحریک الکتریکی مغز از قشر بینایی و تحریک ساختگی قرار گرفتند. شرکت‌کنندگان در پیش‌آزمون به اجرای 15 پرتاب آزاد بسکتبال پرداختند. مرحلۀ مداخله در شش روز متوالی انجام گرفت که در هر روز ابتدا تحریک الکتریکی مغز از قشر حرکتی (آندC3 وکاتدFp2)، قشر بینایی (آندOz وکاتدCz) و تحریک ساختگی انجام می‌گرفت و سپس شرکت‌کنندگان به اجرای 15 پرتاب آزاد بسکتبال می‌پرداختند. در آخرین جلسه پس‌آزمون اجرا شد. یک هفته و 21 روز بعد از مرحلۀ پس‌آزمون، به‌ترتیب مرحلۀ یادداری کوتاه‌مدت و بلندمدت انجام گرفت. داده‌ها به روش تحلیل واریانس مرکب تحلیل شد. نتایج نشان داد که تحریک الکتریکی مغز از قشر حرکتی (547/0= η²،0001/0=sig، 908/16=F) و قشر بینایی (346/0= η²،001/0=sig، 410/7=F) موجب بهبود پرتاب آزاد بسکتبال شد. دیگر نتایج نشان داد که تحریک الکتریکی مغز از قشر حرکتی در مقایسه با قشر بینایی موجب بهبود بهتر پرتاب آزاد بسکتبال شد (05/0 p <). به‌طور کلی نتایج مطالعۀ حاضر نشان داد که تحریک الکتریکی مستقیم جمجمه‌ای از قشر حرکتی در موارد مقتضیات زمانی می‌تواند به‌عنوان روش تمرینی جدید در کنار تمرین بدنی در بهبود بهتر مهارت پرتاب آزاد بسکتبال مؤثر باشد.

چکیده اختلال یادگیری ریاضی[1] از اختلالات شایع یادگیری در مدارس به‌شمار می‌رود که در آن کودکان با وجود داشتن هوش طبیعی، توانایی یادگیری و درک مهارت‌های ریاضی را ندارند. این امر ممکن است به‌دلیل اختلال در تمرکز، مشکلات حافظه یا هماهنگ نبودن کامل حرکات بدن به‌وجود آید. در این تحقیق اثر بازی‌های رایانه‌ای و حرکتی به‌صورت مقایسه‌ای بر کارکردهای اجرایی، عملکرد تحصیلی و تبحر حرکتی دانش‌آموزان بررسی شد. به این منظور 20 دانش‌آموز دختر با اختلال یادگیری ریاضی با دامنۀ سنی 8 تا 9 سال جهت همگن بودن دو گروه براساس نمرۀ ریاضی کی مت به دو گروه متوازن تقسیم شدند (n=10). آزمودنی‌های گروه 1 به مدت 8 هفتۀ 3 جلسه‌ای به مدت 45 دقیقه به بازی‌های حرکتی و آزمودنی‌های گروه 2 در همین بازۀ زمانی به انجام بازی‌های رایانه‌ای پرداختند. آزمون‌های ریاضی کی مت (برای تشخیص و ارزیابی عملکرد تحصیلی)، برونینکز اوزرتسکی، استروپ و آزمون N-back در مراحل پیش‌آزمون و پس‌آزمون گرفته شد. نتایج نشان داد بازی‌های رایانه‌ای در مقایسه با بازی‌های حرکتی بر کارکردهای اجرایی و عملکرد تحصیلی دانش‌آموزان با اختلال یادگیری ریاضی تأثیر بیشتری داشته و در مقابل بازی‌های حرکتی بر تبحر حرکتی این دانش‌آموزان مؤثرتر بوده است.
 
[1]. Mathematical learning disorder

چکیده هدف از پژوهش حاضر، تأثیر یک دوره آموزش مهارت‌های پایۀ شنا بر مهارت‌های حرکتی درشت کودکان پسر اوتیسمی 7 تا 11 سال بود. بدین منظور 20 کودک اوتیسمی با میانگین ± انحراف استاندارد سن 05/1±3/10 سال و شاخص تودۀ بدن 76/1±9/18 کیلوگرم بر متر مربع به‌صورت تصادفی به دو گروه ده‌نفری تجربی و کنترل تقسیم شدند. برنامۀ تمرینی شامل گرم کردن با حرکات کششی، آموزش و تمرین استاندارد شنا و حرکات توپی در خارج و داخل آب به مدت شش هفته در گروه تجربی اجرا شد. گروه کنترل نیز به فعالیت‌های معمول می‌پرداختند. در آغاز و پایان پژوهش از هر دو گروه آزمون بهرۀ حرکتی درشت اولریخ 2 به‌عمل آمد. یافته‌های پژوهش نشان داد، برنامۀ تمرینی منتخب بر بهبود هر سه گروه مهارت‌های دستکاری (40 درصد)، مهارت‌های جابه‌جایی (31 درصد) و پایه (35 درصد) تأثیر معناداری داشته است (05/0P<). در همین راستا نیز تفاوت تغییرات پیش تا پس‌آزمون هر سه مهارت بین دو گروه معنادار است (05/0P<). در نهایت به‌نظر می‌رسد تمرینات شنا با تکیه بر مهارت‌های دستکاری و جابه‌جایی قادر است آثار مفیدی بر توانایی‌های حرکتی کودکان دچار اختلال اوتیسم داشته باشد.

چکیده وقتی ورزشکاری از درجات آزادی رهاشدۀ خود نهایت استفاده را می‌کند، به او نخبۀ حرکتی می‌گویند. هدف از این پژوهش بررسی نخبگی از طریق ترکیب قید سرعت با قیود روش‌های صریح، بدون خطا و استنباط قیاسی بود. 21 دانشجوی تربیت بدنی از دانشگاه خوارزمی (سه نفر از مطالعه خارج شدند 18=3-21) به‌صورت داوطلبانه در این پژوهش شرکت کردند. شرکت‌کنندگان در سه گروه متفاوت صریح، بدون خطا و استنباط قیاسی مهارت پرتاب دارت را در چهار جلسه، هر جلسه بیست بلوک و هر بلوک شش کوشش انجام دادند تا در نهایت 480 تکرار در مهارت پرتاب دارت داشته باشند. آزمون‌های آنوا یکطرفه،کروسکال والیس، تی زوجی و ویلکاکسون برای بررسی معنا‌داری فرضیه‌ها به‌کار رفتند. نتایج آزمون‌های این مطالعه نشان داد که یادگیری ضمنی در اثر ترکیب قید سرعت با قیود هر سه روش به ظهور می‌رسد (05/0(P ≤. افزودن قید سرعت به روش‌های آموزش صریح، استنباط قیاسی، و بدون خطا موجب ضمنی شدن این روش‌ها می‌شود. همچنین در روش بدون خطا، نظم سیستم را تغییر داده و تعداد خطاها را افزایش می‌دهد. با وجود این برای نتیجه‌گیری قاطعانه، مطالعات بعدی بهتر است با استفاده از دستگاه‌های ثبت فعالیت عضلانی درجات آزادی را ملاک نخبگی قرار دهند. این نتایج می‌توانند به مهارت‌آموزان، مربیان و به‌خصوص معلمان ورزش در اتخاذ روش‌های آموزش کارامد با توجه به محدودیت زمانی کمک کنند.

چکیده در این تحقیق تلاش شد تا اثر شرکت در فعالیت‌های بدنی بر میزان شادکامی زنان و مردان سالمند شهر تهران ارزیابی شود. جامعۀ آماری تحقیق کلیۀ افراد سالمند مناطق 22گانۀ شهر تهران بود که از این میان 400 نفر به روش تصادفی خوشه‌ای چندمرحله‌ای به‌عنوان نمونۀ آماری انتخاب شدند. برای تعیین فعال و غیرفعال بودن افراد سالمند از پرسشنامۀ فعالیت بدنی شارکی و برای تعیین میزان شادکامی این افراد از پرسشنامۀ شادکامی آکسفورد (OHI) که روایی و پایایی آنها تأیید شد، استفاده شد. سن تمامی سالمندان شرکت‌کننده در این تحقیق بالای 60 سال بود و در عین حال هیچ یک از آنها دچار مشکلات روانی و جسمانی نبودند. پس از توزیع و سپس جمع‌آوری پرسشنامه و دسته‌بندی اطلاعات خام، به‌منظور تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از نرم‌افزار spss نسخۀ 13 استفاده شد. نتایج حاصل از آزمون تحلیل واریانس چندمتغیره (MANOVA) در سطح معناداری0071/0P ≤  نشان داد افراد فعال در تمامی خرده‌مقیاس‌های شادکامی از جمله رضایت از زندگی، خوشی، عزت نفس، کنترل، کارامدی، آرامش و به‌طور کلی شادکامی از افراد غیرفعال به‌طور معناداری نمره‌های بالاتری را کسب کردند. در‌حالی‌که اثر جنسیت و تعامل سطح فعالیت و جنسیت اثر معناداری بر شادکامی سالمندان نداشت. بنابراین می‌توان گفت یکی از عوامل مؤثر بر شادکامی افراد در دوران سالمندی روی آوردن به فعالیت بدنی است.

چکیده هدف از تحقیق حاضر بررسی تأثیر اطلاعات افزودۀ پیشخوراندی به مشاهدۀ الگو بر یادگیری مهارت پرتاب آزاد مینی‌بسکتبال در کودکان بود. برای این منظور 45 کودک ده‌ساله به‌صورت در دسترس به‌عنوان نمونۀ تحقیق انتخاب شدند و در سه گروه (اطلاعات افزودۀ پیشخوراندی+ مشاهده، مشاهده+ بازخورد آگاهی از نتیجه و کنترل (C)) تقسیم شدند. روش تحقیق نیمه‌تجربی و طرح تحقیق به‌صورت پیش‌آزمون-پس‌آزمون و آزمون یادداری بود. تکلیف مورد استفاده در این تحقیق مهارت پرتاب آزاد مینی‌بسکتبال بود. ابتدا شرکت‌کنندگان در مرحلۀ پیش‌آزمون 15 کوشش را انجام دادند. مرحلۀ اکتساب در 6 بلوک 15 کوششی مشاهده و در پی آن تمرین بدنی بود. آزمون یادداری نیز 48 ساعت بعد از آخرین بلوک تمرینی در 15 کوشش اجرا شد. داده‌ها از طریق روش‌های آماری تحلیل واریانس مرکب، تحلیل واریانس بین­گروهی و آزمون تعقیبی توکی تحلیل شدند. نتایج نشان داد که هم در مرحلۀ اکتساب و هم در مرحلۀ یادداری گروه اطلاعات افزودۀ پیشخوراندی + مشاهده که قبل از مشاهده در مورد کیفیت مدل آگاهی کسب کرده بودند، عملکرد بهتری را نسبت به دو گروه دیگر از خود نشان دادند (05/0P<). در کل نتایج این تحقیق نشان داد که آگاهی از عملکرد مدل قبل از مشاهده نسبت به زمانی‌که بعد از نمایش آگاه می‌شویم، یادگیری یک تکلیف پرتابی را معنادارتر می‌کند. بنابراین پیشنهاد می‌شود که از اطلاعات پیشخوراندی در مورد کیفیت مدل قبل از مشاهده، به‌منظور بهبود بهتر عملکرد آزمودنی‌ها استفاده شود.

چکیده  
هدف از پژوهش حاضر بررسی تأثیر تعدیل تجهیزات در اکتساب و یادداری مهارت پرتاب آزاد بسکتبال در کودکان 9 تا10 ساله با تأکید بر ظرفیت حافظۀ کاری بود. 40 دانش‌آموز پسر به‌طور تصادفی انتخاب و براساس آزمون حافظۀ فراخنای ارقام وکسلر، به چهار گروه تعدیل تجهیزات و تجهیزات استاندارد، با ظرفیت حافظۀ کاری بالا و پایین تقسیم شدند. از قوانین مینی‌بسکتبال به‌عنوان مرجع استفاده شد. مرحلۀ اکتساب شامل10 جلسه و هر جلسه 4 بلوک و هر بلوک 15 کوشش بود، از آزمون پرتاب آزاد بسکتبال ایفرد به‌عنوان پیش‌آزمون و آزمون اکتساب استفاده شد و پس از یک هفته، آزمون یادداری به‌عمل آمد. در مرحلۀ اکتساب، نتایج تحلیل واریانس سه‌عاملی مرکب 2×2×2 (تجهیزات×حافظۀ کاری×آزمون) با اندازه‌گیری مکرر نشان داد که اثر تعاملی بین حافظۀ کاری (بالا و پایین) و آزمون (پیش‌آزمون و پس‌آزمون) بر عملکرد معنا‌دار است. همچنین اثر تعاملی بین تجهیزات (استاندارد و تعدیل‌شده) و آزمون (پیش‌آزمون و پس‌آزمون) بر عملکرد معنا‌دار است. درحالی‌که اثر تعاملی حافظۀ کاری، تجهیزات و آزمون بر عملکرد معنا‌دار نیست. در مرحلۀ یادداری، نتایج تحلیل واریانس دوعاملی مرکب 2×2 (تجهیزات×حافظۀ کاری) نشان داد که اثر اصلی و تعاملی حافظۀ کاری و تجهیزات بر عملکرد در مرحلۀ یادداری معنا‌دار است. نتایج نشان داد که اثر استفاده از تجهیزات در سطوح حافظۀ کاری بر عملکرد در هر دو مرحلۀ پیش‌آزمون و پس‌آزمون یکسان است. همچنین به‌نظر می‌رسد که اثر تجهیزات تعدیل‌شده بر عملکرد در آزمون یادداری در کودکان با حافظۀ کاری پایین بهتر از کودکان با حافظۀ کاری بالاست.

چکیده از جمله مهارت‌های حرکتی بنیادی در دورۀ کودکی، مهارت‌های دستکاری است. دستکاری حرکتی درشت و شامل ارتباط فرد با اشیاست و اعمال نیرو به یک جسم یا جذب نیروی آن از ویژگی‌های آن است. هدف از این پژوهش، مطالعۀ تأثیر برنامۀ حرکتی منتخب شامل بازی‌های بومی محلی بر رشد مهارت‌های دستکاری پسران شش تا هشت‌سالۀ مناطق محروم بود. در این مطالعۀ نیمه‌تجربی، 20 کودک از بین کودکان پسر مناطق محروم شهرستان اندیمشک، به‌صورت هدفمند و در دسترس انتخاب شدند. ابتدا از طریق آزمون رشد حرکتی عمدۀ الریخ از آنها پیش‌آزمون گرفته شد. آزمودنی‌ها به شیوۀ تصادفی به دو گروه 10 نفرۀ آزمایش و کنترل همتاسازی شدند، سپس به مدت 24 جلسه و هر جلسه 45 دقیقه طی هشت هفته برنامۀ حرکتی منتخب اجرا شد. در مدت اجرای برنامه گروه کنترل فعالیت‌های معمول خود را انجام می‌دادند. با پایان برنامه از هر دو گروه پس‌آزمون به‌عمل آمد. پس از بررسی نرمال بودن داده­ها و برابری واریانس­ها، داده­ها به روش تحلیل واریانس چندمتغیری و تحلیل واریانس یکراهه در متن مانوا تحلیل شد. نتایج نشان داد بازی‌های بومی-محلی بر رشد مهارت‌های دستکاری تأثیر مثبت داشته است (979/0= η2،003/0=sig، 75/30=_4،6F). بنابراین با تشویق کودکان به بازی‌های مناسب بومی-محلی می‌توان فرصتی برای تمرین و افزایش رشد مهارت‌های دستکاری آنها فراهم کرد.

چکیده پژوهش حاضر با هدف بررسی تأثیر همتاسازی سطح مهارت در تمرین تعاملی دوتایی مشارکتی بر یادگیری مهارت فورهند تنیس روی میز دختران نوجوان بود. در یک روش نیمه‌تجربی 24 دختر (14-16 سال)، به‌صورت نمونۀ در دسترس از دبیرستان‌های دخترانۀ شهر نهاوند انتخاب و به دو گروه مبتدی- مبتدی و مبتدی- ماهر تقسیم شدند. هر دو گروه به مدت 5 جلسه تمرینات دونفره را با آرایش مهارتی مربوط به خود (مبتدی- مبتدی، مبتدی- ماهر) انجام دادند، که هر جلسه شامل 20 ست 3 دقیقه‌ای با زمان استراحت 1 دقیقه‌ای بین ست‌ها بود. با استفاده از آزمون دقت ضربۀ فورهند تنیس روی میز، اجرا در مراحل پیش‌آزمون، پس‌آزمون، یادداری و انتقال سنجیده شد. برای بررسی توزیع طبیعی داده‌ها از آزمون شاپیرو-ویلک استفاده شد. سپس آزمون آنالیز واریانس مرکب و آزمون تعقیبی مناسببرای تحلیل داده‌ها  به‌کار رفت. نتایج نشان داد هر دو گروه مبتدی- مبتدی و مبتدی- ماهر پیشرفت معناداری در یادگیری مهارت فورهند تنیس روی میز نشان دادند (5/0 < p) . همچنین گروه مبتدی- ماهر در مراحل اکتساب، یادداری و انتقال نسبت به گروه مبتدی- مبتدی عملکرد بهتری داشت (5/0 < p). یافته‌های فعلی نشان می‌دهد که ترتیب مبتدی-ماهر برای یادگیری مهارت تنیس روی میز در حین آموزش دونفره بهتر بود، زیرا آنها از مشاهدۀ مدل بهینه و سایر چالش‌ها و راهبرد‌های مرتبط در طول تمرین سود می‌برند.

چکیده هدف مطالعۀ حاضر مقایسۀ چشم ساکن کودکان با تبحر حرکتی بالا و پایین بود. در این مطالعۀ علی ـ مقایسه‌ای، 40 کودک 7 تا 14 ساۀ شهر اصفهان به‌صورت نمونه‌گیری خوشه‌ای چندمرحله‌ای انتخاب شدند. شرکت‌کنندگان در مطالعۀ حاضر تکلیف پرتاب کردن و دریافت کردن را 10 مرتبه انجام دادند. هنگام اجرای تکلیف موردنظر، داده‌های چشم ساکن به‌وسیلۀ دستگاه ردیابی چشم مدل ارگونیر (Ergoneers) ثبت و توسط نرم‌افزار Dikablis 3.1، تحلیل شد. پس از بررسی نرمال بودن داده‌ها، داده‌ها به روش آماری تی مستقل و ضریب همبستگی پیرسون در سطح معنا‌داری 05/0تحلیل شد. نتایج آزمون تی مستقل نشان داد که کودکان با تبحر حرکتی بالا در شروع چشم ساکن (0001/0 P=)، پایان چشم ساکن (023/0 P=)، دوره چشم ساکن (0001/0 P=) و عملکرد گرفتن (0001/0 P=) در مقایسه با کودکان با تبحر حرکتی پایین بهتر عمل کردند. همچنین نتایج نشان داد که در هر دو گروه کودکان با تبحر حرکتی بالا و پایین، بین عملکرد گرفتن با شروع چشم ساکن ارتباط منفی معنادار و با پایان چشم ساکن و دورۀ چشم ساکن ارتباط مثبت معنا‌داری وجود دارد. به‌طور کلی نتایج تحقیق حاضر نشان داد که متغیر چشم ساکن از متغیرهای مؤثر و مرتبط با عملکرد حرکتی و همچنین متناسب با سطح خبرگی است.

چکیده استفاده از تحریک جریان مستقیم جمجمه‌ای (tDCS) برای بهبود حالات خلقی، یادگیری دروس، بازتوانی همواره سال‌ها مورد توجه بوده و آزمایش کاربرد آن در اجرای مهارت‌های واقعی ورزشی در مرحلۀ ابتدایی است. در این مطالعه تأثیر tDCS آندی بر اجرای مهارت پرتاب منطقه‌ای در بسکتبالیست‌های ماهر بررسی شد. این پژوهش از نوع نیمه‌تجربی است و با طرح تکرار سنجش با دو گروه کنترل و شم انجام گرفت. 26 بازیکن بسکتبالیست مرد ماهر به‌طور تصادفی در دو گروه تجربی و شم قرار گرفتند و به مدت 3 جلسه در 3 روز متوالی تحت مداخلۀ tDCS قرار گرفتند. شرکت‌کنندگان الگوی نورانی مهارت پرتاب منطقه‌ای بسکتبال مربوط به دو بازیکن نخبه را مشاهده کردند. بعد از آن، شرکت‌کنندگان گروه تجربی به مدت 20 دقیقه tDCS با شدت یک و نیم میلی‌آمپر در محل قشر پیش‌حرکتی دریافت کردند، درحالی‌که برای گروه شم تحریک ساختگی ایجاد شد. پس از مداخله، شرکت‌کنندگان هر دو گروه به اجرای مهارت پرتاب منطقه‌ای پرداختند. پس‌آزمون و پیگیری به‌ترتیب یک و هفت روز پس از مداخله اخذ شد. از آزمون تحلیل واریانس مختلط دوعاملی، t مستقل و t همبسته برای تحلیل داده‌ها استفاده شد. یافته‌ها نشان داد که tDCS تفاوتی در اجرای مهارت بین دو گروه در مرحلۀ مداخله ایجاد نکرد، ولی در مرحلۀ آزمون موجب بهبود چشمگیر مهارت در گروه تجربی در برابر گروه شم شد. یافته‌ها نشان می‌دهد که tDCS این پتانسیل را دارد که به‌عنوان مداخلۀ مفید برای بهبود اجرای مهارت پرتاب منطقه‌ای در بسکتبال مورد توجه قرار گیرد.

چکیده هدف از تحقیق حاضر مقایسۀ تسلط ربع‌های مغزی دانشجویان ورزشکار و غیرورزشکار بود. به این منظور با استفاده از روش‌های نمونه‌گیری تصادفی ساده 199 نفر (از دانشجویان دانشگاه‌های شرکت‌کننده در المپیاد ورزشی تابستان 1391) به‌عنوان نمونۀ ورزشکار و 162 نفر به‌عنوان نمونۀ غیرورزشکار انتخاب شدند. برای جمع‌آوری داده‌ها از پرسشنامۀ سنجش تسلط ربع‌های مغزی هرمن HBDI استفاده شد. نتایج نشان داد بین ربع مغزی A ورزشکاران با غیرورزشکاران و ربع مغزی B ورزشکاران و غیرورزشکاران تفاوت معناداری وجود دارد (05/0>P ). اولویت استفاده از ربع‌های مغزی چهارگانه در گروه ورزشکار و همچنین در گروه غیرورزشکار معنادار بود ) 05/0(P <، به‌طوری‌که اولویت استفاده از ربع‌های مغزی در هر دو گروه به‌ترتیب شامل C,D,A,B بود. نتایج تحقیق حاضر نشان داد که سمت راست مغز سهم بیشتری در چگونگی حل مسائل دارد، اما سمت چپ مغز نیز در حل مسائل مشارکت دارد که مشارکت این بخش مغز در ورزشکاران به‌صورت معناداری بیشتر از غیرورزشکاران بود.

چکیده در پژوهش حاضر تأثیر ترکیب‌های مختلف موسیقی و حرکات هماهنگ بر کاهش مشکلات رفتاری کودکان عقب‌ماندۀ ذهنی آموزش‌پذیر بررسی شد. به این منظور 40 کودک کم‌توان ذهنی پسر 8 تا 14 ساله، به‌طور تصادفی در چهار شیوۀ تمرینی شامل حرکات هماهنگ با زمینۀ موسیقی گام ماژور (ریتم سریع)، حرکات هماهنگ با زمینۀ موسیقی گام مینور (ریتم کند)، حرکات هماهنگ بدون زمینۀ موسیقی، و بدون تمرین- بدون موسیقی (کنترل) قرار گرفتند. برای اندازه‌گیری مشکلات رفتاری، از سیاهۀ راتر- نسخۀ والدین (فرم آ) استفاده شد. پیش‌‌آزمون قبل از دورۀ پژوهش و پس‌آزمون پس از دوازده هفته تمرین ( 36 جلسه) گرفته شد. برای تحلیل داده‌ها از روش آماری تحلیل واریانس یکراهه استفاده شد. نتایج نشان داد که شیوۀ تمرینی "حرکات هماهنگ همراه با موسیقی گام ماژور" مشکلات رفتاری کودکان را به‌طور معناداری (05/0>P) کاهش داد؛ اما شیوه‌های تمرینی "حرکات هماهنگ با زمینۀ موسیقی گام مینور" و " حرکات هماهنگ بدون زمینۀ موسیقی" کاهش معناداری در مشکلات رفتاری کودکان عقب‌ماندۀ ذهنی ایجاد نکرد. در طول دورۀ پژوهش تغییر چشمگیر در نمره‌های مشکلات رفتاری شرکت‌کنندگان گروه کنترل دیده نشد.

چکیده هدف از پژوهش حاضر بررسی ویژگی‌های روان‌سنجی نسخۀ فارسی مقیاس اضطراب آسیب ورزشی در ورزشکاران بود. نسخۀ اصلی پرسشنامه، دارای هفت خرده‌مقیاس و 29 سؤال پنج‌ارزشی لیکرتی است. 300 پرسشنامه توسط ورزشکاران 19 تا 34 ساله (2/62 درصد مرد و 8/37 درصد زن با میانگین سنی 4/24 سال) که در رشته‌های مختلف ورزشی فعالیت داشتند، تکمیل شد. برای برآورد روایی سازۀ مقیاس از تحلیل عاملی تأییدی استفاده شد. همسانی درونی نیز با استفاده از ضریب آلفای کرونباخ محاسبه شد. همچنین، برای بررسی پایایی زمانی از ضریب همبستگی درون‌طبقه‎ای استفاده شد. نتایج پژوهش نشان داد که نسخۀ فارسی مقیاس اضطراب آسیب ورزشی، از ساختار اصلی حمایت می‌کند و روایی و پایایی نسخۀ فارسی مقیاس اضطراب آسیب ورزشی با 28 سؤال (حذف سؤال 24) تأیید می‌شود. با توجه به نتایج به‌دست‌آمده نسخۀ فارسی مقیاس اضطراب آسیب ورزشی به‌عنوان ابزاری روا و پایا برای سنجش نوع و میزان اضطراب آسیب ورزشی ورزشکاران توصیه می‌شود.

چکیده کنترل قامت از قابلیت­های مهم در زندگی عادی و فعالیت­های ورزشی انسان است، که همواره، اهمیت کانون توجه در آن مورد بحث است. ازاین‌رو هدف از پژوهش حاضر بررسی تأثیر دستورالعمل­های کانون توجه تکلیف فرا­قامتی بر عملکرد و یادگیری کنترل قامت در دختران 9 تا 12 ساله بود. در این پژوهش 45 نفر از دانش­آموزان دختر یکی از دبستان­های شهرستان ملایر شرکت داشته­اند که از طریق قرعه‌کشی به‌صورت تصادفی، به سه گروه، توجه بیرونی، درونی و کنترل تقسیم شدند. از آزمودنی­ها خواسته شد که با استفاده از دستورالعمل­های ارائه‌شده روی تکلیف فراقامتی، کنترل قامت خود را حفظ کنند. دستورالعمل­ها در ارتباط با توجه به میله­ای که به‌صورت افقی در دست داشتند (توجه بیرونی)، توجه به دست­های خود (توجه درونی)، و بدون دستورالعمل (کنترل)، بود.نتایج تحلیل واریانس با اندازه­های تکراری، نشان داد که روند یادگیری در گروه توجه بیرونی نسبت به گروه توجه درونی (049/0=P)، و کنترل (005/0=P)، معنا­دار بود، اما تفاوت معنا­داری بین یادگیری گروه توجه درونی و کنترل یافت نشد (345/0=P). نتیجه اینکه دستورالعمل کانون توجه بیرونی در مقایسه با دستورالعمل کانون توجه درونی روی تکلیف فرا قامتی به کنترل قامتی بهتر منجر شد.

چکیده هدف از تحقیق حاضر بررسی اثر توانبخشی شناختی بر مهارت‌های پایۀ بنیادی کودکان مبتلا به اختلال هماهنگی رشدی بود. روش پژوهش نیمه‌تجربی بود و از طرح پیش‌آزمون- پس‌آزمون با کنترل استفاده شد. جامعۀ آماری پژوهش کودکان 6 تا 10 سالۀ شهر خنج بودند. برای این منظور،40 کودک مبتلا به اختلال هماهنگی رشدی به روش نمونه‌گیری خوشه‌ای و براساس ملاک‌های ورود و خروج به‌عنوان افراد گروه نمونه انتخاب شدند و به‌صورت تصادفی در دو گروه تجربی (20 نفر) و کنترل (20 نفر) قرار گرفتند. تحریک الکتریکی در 24 جلسه و هر جلسه به مدت 20 دقیقه با شدت یک میلی‌آمپر روی ناحیۀ F3 و F4 بر روی گروه‌های تحقیق انجام گرفت. ابزار مورد استفاده در پژوهش شامل پرسشنامۀ اختلال هماهنگی رشدی (DCDQ7)، آزمون ارزیابی حرکتی برای کودکان (MABC-2)، آزمون رشد مهارت‌های حرکتی درشت اولریخ (TGMD-2) و آزمون هوش ریون بود. تجزیه‌وتحلیل اطلاعات از طریق آزمون لوین، کولموگروف-اسمیرنوف و تحلیل کوواریانس در سطح معناداری 05/0 انجام گرفت. یافته‌ها نشان داد که تحریک الکتریکی مستقیم فراجمجمه‌ای مغز (tDCS) بر افزایش مهارت‌های حرکتی جابه‌جایی (92/0=Eta،001/0P=،84/461F=)، کنترل ‌شیء (90/0=Eta،001/0P=،15/351F=) و بهرۀ حرکتی کلی (94/0=Eta،001/0P=، 21/597F=) تأثیر معناداری دارد. این روش به‌عنوان درمان غیردارویی می‌تواند در این افراد اســتفاده شود و در بهبود مهارت‌های پایۀ بنیادی که از مشـــکلات مهم افراد دارای این اختلال است، مفید و مؤثر باشد.

چکیده  
در تحقیقات مختلف الگوی برتری جانبی چشم و دست یکی از عوامل مهم در اجرای مهارت‌های ورزشی ذکر شده است. مطالعۀ حاضر با هدف بررسی اثر الگوی برتری جانبی چشم و دست بر یادگیری مهارت پرتاب آزاد بسکتبال انجام گرفت. از بین 3000 دانشجوی دختر دانشگاه شهید چمران اهواز، 60 نفر، با دامنۀ سنی 22- 19 سال، به‌صورت هدفمند به‌عنوان نمونۀ آماری انتخاب شدند و در دو گروه کنترل و تجربی (هر گروه 15 نفر همسو و 15 نفر دگرسو) قرار گرفتند. در ابتدا پیش‌آزمون پرتاب آزاد، از آزمودنی‌ها به‌عمل آمد، سپس پروتکل تمرینی شامل هشت هفته تمرین (24 جلسه تمرین و به‌صورت سه جلسه در هفته) توسط آزمودنی‌ها اجرا شد. در این مدت در مجموع از آزمودنی‌ها، شش پس‌آزمون برای مشخص کردن مراحل یادگیری و یک هفته بعد از آخرین پس‌آزمون، آزمون یادداری به‌عمل آمد. نتایج نشان داد که بین افراد همسو و دگرسو (گروه تجربی) در مراحل شناختی (000/0 =sig) و تداعی (000/0=sig) اکتساب مهارت پرتاب آزاد بسکتبال تفاوت معناداری وجود داشت و عملکرد افراد همسو بهتر بود، درحالی‌که در مراحل خودکاری (105/0= sig) و یادداری (086/0 =sig) تفاوت معناداری در عملکرد افراد همسو و دگرسو مشاهده نشد. با توجه به نتایج تحقیق حاضر، به مربیان توصیه می‌شود پس از انجام تمرینات زیاد (فراوان) به شناسایی افراد برتر اقدام کنند، تا به‌اشتباه نتیجۀ اجرا به یادگیری تعمیم داده نشود.

چکیده اختلالات فراگیر رشد که یکی از موارد بسیار شایع آن اوتیسم است شامل گروهی از اختلالات روانی هستند که مهارت‏های تعامل اجتماعی و مهارت‏های ارتباطی در آن‌ها تخریب ‌شده است. با توجه به بالا بودن هزینه‌های درمانی بیماری اوتیسم، به‌کارگیری روش‌های درمانی جایگزین و مناسب برای بیماران اوتیسم به‌خصوص کودکان و ارتقای سطح کیفی زندگیشان از اهمیت بالایی برخوردار است. هدف از پژوهش حاضر، بررسی تاثیر تمرینات یکپارچگی حسی-حرکتی با کمک والد مورد علاقه بر تعادل کودکان اوتیسم بود. بدین منظور 24 کودک اوتیسم در دامنه سنی 10-6 سال در این مطالعه شرکت کردند و به مدت 10 هفته تحت مداخله تمرینات یکپارچگی حسی-حرکتی قرار گرفتند. شرکتکنندگان در 2 مرحله پیشآزمون و پسآزمون از نظر مهارت تعادل براساس آزمون لک‌لک و آزمون پاشنه‌پنجه ارزیابی شدند. برای بررسی اختلاف بین گروه‌ها در پیش‌آزمون از تحلیلواریانس یک‌طرفه و به منظور تجزیهوتحلیل اثرات پروتکل پژوهش، آزمون تحلیلواریانس با اندازه‌گیری مکرر و آزمون تعقیبی شفه در سطح معناداری 0.05≥P به‌کار گرفته شد. نتایج نشان داد که تمرینات یکپارچگی حسی–حرکتی به طور معناداری موجب بهبود مهارت تعادل ایستا و پویا شده است و رویکرد والد-محور با اثرات مثبتی از طریق دستکاری ویژگی‌های روانشناختی مانند حس تعلق و همبستگی، انگیزش و اطمینان بالاتر دارای مزایای بهتری در بهبود تعادل پویا بوده است.

چکیده هدف از تحقیق حاضر، مقایسه اثربخشی بازی‌های فعال ویدئویی و بازی‌های پایه ورزشی بر رشد مهارت‌های بنیادی در دانش‌آموزان مقطع ابتدایی بود. روش پژوهش حاضر نیمه تجربی با طرح پیش‌آزمون‌پس‌آزمون با گروه کنترل بود. تعداد 60 دانش‌آموز ابتدایی (دوره دوم) با دامنه سنی 8 تا 11 سال به‌صورت نمونه‌گیری در دسترس انتخاب و به طور تصادفی در دو گروه تجربی (بازی‌های ویدئویی فعال، بازی‌های پایه ورزشی) و یک گروه کنترل (بازی های ویدیویی غیر فعال) قرار گرفتند. ابزار مورد استفاده در این تحقیق، آزمون تبحر حرکتی برونینکس– اوزرتسکی ویرایش دوم، دستگاه ایکس باکس360 به همراه کینکت و دسته می باشد. ابتدا، شرکت کنندگان پیش-آزمون مهارت‌های حرکتی را اجرا کردند. گروه‌های تجربی به مدت هشت هفته، دو بار در هفته و هر جلسه، 30 دقیقه به اجرای برنامه تمرینی مربوطه پرداختند. گروه کنترل نیز بازی‌های ویدئویی غیرفعال را از طریق کنسول ایکس-باکس و دسته تحت نظارت کامل آزمونگر انجام دادند. در انتهای جلسات تمرینی آزمون تبحر حرکتی برونینکس– اوزرتسکی ویرایش دوم، مجدداً از تمام افراد به عمل آمد (مرحله پس‌آزمون). نتایج تحقیق حاضر نشان داد که گروه های ویدئویی فعال و پایه ورزشی بر رشد مهارت های حرکتی بنیادی تأثیر معناداری دارد. نتایج دیگر این تحقیق نشان داد که تفاوت معناداری بین گروه ها در رشد مهارت های حرکتی بنیادی وجود دارد؛ که این تفاوت ها با گروه کنترل معنادار بود، اما بین گروه های تجربی تفاوت معناداری یافت نشد. بنابراین به مربیان پیشنهاد می‌شود که علاوه بر تمرینات پایه ورزشی بر بازی های ویدئویی فعال نیز تاکید ویژه‌ای داشته باشند.

چکیده مهارت‌های حرکتی پایه، عنصر اصلی رشد حرکتی‌اند و به دو گروه مهارت حرکتی درشت و ظریف تقسیم می‌شوند. هدف از پژوهش حاضر تعیین تأثیر تمرینات تعادلی با توپ سوئیسی بر مهارت حرکتی درشت کودکان مبتلا به اختلال نارسایی توجه / بیش‌فعالی بود. شرکت‌کنندگان در پژوهش سه کودک مبتلا به اختلال نارسایی توجه / بیش‌فعالی نوع ترکیبی، در ردۀ سنی 8-6 سال بودند. این پژوهش یک مطالعۀ موردی با طرح خط پایۀ چندگانه بود. شرکت‌کنندگان به مدت 9 هفته تحت تمرین با توپ سوئیسی قرار گرفتند. با کاربرد طرح خط پایۀ چندگانه، تغییر در مهارت حرکتی درشت شرکت‌کنندگان در توالی‌های یک‌هفته‌ای بررسی شد. ابزار مورد استفاده پرسشنامۀ کانرز فرم 48 سؤالی والدین و آزمون تبحر حرکتی برونینکس - اوزرتسکی بود. یافته‌های پژوهش براساس تحلیل دیداری و شاخص‌های آمار توصیفی تجزیه‌وتحلیل شد. تجزیه‌وتحلیل یافته‌ها نشان داد مداخلۀ مورد نظر در بهبود مهارت حرکتی درشت سه شرکت‌کننده اثربخش بوده ‌است (با درصد داده‌های ناهمپوش (PND) برابر با 100 درصد برای هر سه شرکت‌کننده). نتایج پژوهش حاضر بیانگر تأثیر مثبت تمرینات تعادلی با توپ سوئیسی در بهبود مهارت حرکتی درشت کودکان مبتلا به اختلال نارسایی توجه / بیش‌فعالی است.

چکیده تعادل فیزیکی یکی از عوامل مهم در فعالیت‌های روزانه و ورزشی است. تعادل پویا به توانایی حفظ توازن در نیروهای وارد بر بدن در ورزش بسیار حائز اهمیت است و افزایش آن عملکرد حرکتی و ورزشی را بهبود ‌‌می‌بخشد. هدف این تحقیق تعیین آثار تمرینات نوروفیدبک بر تعادل پویای مردان جوان است. بیست‌وچهار دانشجوی کارشناسی تربیت بدنی پسر داوطلبانه در این تحقیق شرکت کردند و در یک طرح دوسوکور شامل گروه کنترل و تجربی سازماندهی شدند. شرکت‌کننده‌ها در گروه تجربی در تمرینات نوروفیدبک شامل بازداری امواج مغزی4 -7 هرتز و تقویت امواج 15-18 هرتز در نقاط (01,02) در ناحیۀ خلفی مغز به مدت 10 جلسه و هر جلسه سی دقیقه شرکت کردند. گروه کنترل در همان شرایط قرار گرفتند، اما فقط امواج ضبط‌شدۀ تمرینات گروه تجربی را به‌عنوان تمرین مشاهده کردند. آزمون ثبت امواج مغزی و تعادل پویا در مرحلۀ پیش از تمرین‌‌، جلسات پنجم و دهم از هر دو گروه به‌عمل آمد. نتایج آزمون‌‌ها نشان داد د میزان تعادل گروه تجربی در جلسۀ پنجم و پس‌آزمون به‌صورت معناداری افزایش یافته بود. یافته‌‌های تحقیق نشان می‌دهد تمرینات نوروفیدبک ‌‌می‌تواند تعادل پویای مردان جوان را بهبود بخشد. پیشنهاد ‌‌می‌شود از این تمرینات برای افزایش تعادل پویای ورزشکاران استفاده شود.

چکیده هدف پژوهش حاضر بررسی تأثیر هشت هفته تمرینات حس عمقی بر هماهنگی حرکتی کودکان مبتلابه اختلال طیف اوتیسم مدارس شهر شیراز بود. روش پژوهش از نوع شبه آزمایشی و طرح یک گروهه با مراحل اندازه‌گیری بود. شرکت‌کنندگان 16 نفر از کودکان 5 تا 12 سال با میانگین سنی 21/2±62/8 بودند که با توجه به نتایج حاصل از خرده آزمون‌های برنینکس- اوزرتسکی به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و کنترل همگن شدند. آزمودنی‌های گروه آزمایش به‌صورت انفرادی تمرینات حس عمقی را به‌مدت 24 جلسه در حالیکه گروه کنترل نیز به صورت انفرادی با همان تعداد جلسات، تمرینات معمول کاردرمانی را انجام دادند. بعد از اتمام دوره تمرین، پس‌آزمون برای هر دو گروه اجرا شد؛ نتایج حاصل نشان داد که در همه خرده مقیاس‌های هماهنگی حرکتی: پگبورد، انداختن سکه در جعبه با دست برتر و دست غیر برتر، نخ کردن مهره‌ها، چیدن مکعب‌ها روی‌هم، پرتاب توپ به‌هدف و دریافت توپ تفاوت معناداری بین گروه‌ها وجود داشت. با توجه به بررسی و ارزیابی‌های انجام‌شده در این پژوهش و معنادار شدن هماهنگی حرکتی درنتیجه تغییرات به وجود آمده در سیستم پردازشی و سیستم‌های حسی-حرکتی این افراد، می‌توان این نتیجه‌گیری را کرد که تمرینات حس عمقی موجب بهبود هماهنگی حرکتی در کودکان اوتیسم شده است.

چکیده سرسختی ذهنی از مهم‌ترین مهارت‌های روانی چندبعدی مؤثر بر موفقیت ورزشی است و درک عوامل اثرگذار بر توسعۀ آن حائز اهمیت است، یکی از راهکارهای توسعۀ این ویژگی توجه به بعد هیجانی است. هدف از پژوهش حاضر بررسی اثربخشی آموزش هوش هیجانی بر سرسختی ذهنی تکواندوکاران نخبه بود. به همین منظور، از بین تکواندوکاران نخبۀ شهر تهران 30 مرد با میانگین سنی (52/5 ± 30/23) به ‌صورت نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند و با روش تصادفی در گروه‌های آزمایش و کنترل مورد آزمون قرار گرفتند و پرسش‌نامۀ سرسختی ذهنی در ورزش (شیرد و همکاران، 2009) را تکمیل نمودند. آموزش هوش هیجانی، در طول دو ماه به مدت 16 جلسه روی گروه آزمایش انجام گرفت. برای تحلیل داده‌ها از آزمون تحلیل کوواریانس استفاده شد .نتایج نشان داد که مداخلۀ با روش آموزش هوش هیجانی بر افزایش سرسختی ذهنی گروه آزمایش مؤثر بوده و نمره‌های مؤلفه‌های اطمینان، پایداری و کنترل، آنان در مرحلۀ پس‌ آزمون نسبت به گروه کنترل افزایش معناداری پیدا کرده است (05/0>P). از نتایج به دست آمده چنین برداشت می‌شود که احتمالاً آموزش هوش هیجانی روشی سودمند و مؤثر در افزایش سرسختی ذهنی تکواندوکاران نخبه است.

چکیده   فرایند تصمیم‌گیری، نقش بسیار مهمی در فعالیت‌های ورزشی داشته و با شکست یا موفقیت ورزشی ارتباط‌ مستقیم دارد. از سوی دیگر، یکی از موضوعات مهم در روان‌شناسی ورزش و علوم رفتاری، جهت‌گیری در ورزش است. هدف از پژوهش حاضر بررسی رابطۀ جهت‌گیری کنشی و حالتی با رفتار تصمیم‌گیری فوتبالیست‌های ماهر زن بود. شرکت‌کنندگان در پژوهش 27 بازیکن با سابقۀ حداقل 8 سال شرکت در مسابقات بودند. به‌منظور تعیین جهت‌گیری کنشی یا حالتی بازیکنان از پرسشنامۀ مقیاس کنترل عملکردی-90 و برای ارزیابی عملکرد تصمیم‌گیری بازیکنان از تصاویر موقعیت‌های واقعی بازی فوتبال استفاده شد. بازیکنان باید از بین گزینه‌های موجود (شوت، دریبل و پاس) به یکی از آنها پاسخ صحیح می‌دادند. پس از بررسی طبیعی بودن توزیع داده‌ها از طریق آزمون‌ کولموگروف اسمیرنوف، برای تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از ضریب همبستگی پیرسون و رگرسیون چندگانه در سطح معنا‌داری 05/0استفاده شد. نتایج همبستگی معنا‌داری را بین جهت‌گیری کنشی با دقت و رفتار تصمیم‌گیری بازیکنان کنشی نشان داد (05/0P<)، اما این همبستگی در مورد رابطۀ بین جهت‌گیری کنشی با سرعت تصمیم‌گیری بازیکنان کنشی معنا‌دار نبود (05/0P>). همچنین رابطۀ معنا‌داری بین جهت‌گیری حالتی با هیچ‌یک از متغیرها (دقت، سرعت و رفتار تصمیم‌گیری بازیکنان جهت‌گیر حالتی) مشاهده نشد (05/0P>). در نهایت می‌توان گفت که برخورداری از ویژگی کنشی در بازیکنان ماهر، با دقت تصمیم‌گیری و انتخاب مخاطره‌پذیر آنها همبستگی دارد و این نوع جهت‌گیری افراد را در رسیدن به اهدافشان کمک خواهد کرد.