نوع مقاله : مقاله پژوهشی Released under CC BY-NC 4.0 license I Open Access I

نویسندگان

• سحر زارعی ¹
• ابراهیم متشرعی ²

¹ گروه علوم رفتاری، شناختی و فناوری ورزشی، دانشکده علوم ورزشی و تندرستی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

² استادیار گروه علوم رفتاری شناختی و فناوری ورزشی دانشکده علوم ورزشی و تندرستی دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

چکیده

مقدمه: نگرانی‌های فزاینده درباره شیوع رو به رشد تحلیل‌رفتگی در میان ورزشکاران رقابتی، ضرورت بررسی عوامل پیش‌آیند، محافظتی و مکانیسم‌های زیربنایی این پدیده را بیش از پیش برجسته ساخته است. از این رو هدف این پژوهش، بررسی رابطه خودشفقت‌ورزی و تحلیل‌رفتگی ورزشی و نقش واسطه‌گری قدردانی در این رابطه بود.

روش پژوهش: پژوهش حاضر با طرح مقطعی، روی 339 ورزشکار (146 زن) با میانگین سنی 54/20 سال و انحراف معیار 39/6 انجام شد. شرکت‌کنندگان مقیاس‌های خودشفقت‌ورزی، قدردانی و تحلیل‌رفتگی ورزشی را تکمیل کردند. برای آزمون مدل واسطه‌گری از نرم افزار آموس (نسخه 24) استفاده شد.

یافته‌ها: نتایج نشان‌دهنده خطی بودن روابط بین متغیرها و برازندگی مناسب مدل با داده‌ها هستند. تحلیل مسیر نشان داد که خودشفقت‌ورزی به‌طور منفی و معنادار تحلیل‌رفتگی ورزشی را پیش‌بینی می‌کند. همچنین، قدردانی نقش واسطه‌گری معناداری در این رابطه ایفا کرد؛ به‌گونه‌ای که سطوح بالاتر خودشفقت‌ورزی با افزایش قدردانی همراه بود و این افزایش، به نوبه خود، با کاهش تحلیل‌رفتگی ورزشی همراه است.

نتیجه گیری: بر اساس یافته‌ها، خودشفقت‌ورزی به‌عنوان یک ویژگی مثبت، نقش حفاظتی مؤثری در برابر تحلیل‌رفتگی ورزشی دارد و قدردانی به‌عنوان سازوکار زیربنایی این فرآیند عمل می‌کند. این نتایج بر ضرورت طراحی و اجرای مداخلات مثبت‌گرا مبتنی بر تقویت خودشفقت‌ورزی و قدردانی در محیط‌های ورزشی تأکید دارد؛ مداخلاتی که می‌توانند در پیشگیری و کاهش مؤثر تحلیل‌رفتگی ورزشکاران نقش مهمی ایفا کنند.

کلیدواژه‌ها

• بهزیستی
• تحلیل رفتگی ورزشی
• خودشفقت‌ورزی
• روانشناسی مثبت
• قدردانی
• عملکرد

عنوان مقاله [English]

Self-Compassion and Burnout in Athletes: The Mediating Role of Gratitude

نویسندگان [English]

• Sahar Zarei ¹
• Ebrahim Moteshareie ²

¹ Department of Cognitive and Behavioral Science and Technology in Sport, Faculty of Sport Sciences and Health, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran

² Assistant Professor. Department of Cognitive and Behavioral Science and Technology in Sport, Faculty of Sport Sciences and Health, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran.

چکیده [English]

Introduction: Growing concerns over the rising prevalence of burnout among competitive athletes have underscored the need to examine its antecedents, protective factors, and underlying mechanisms. The present study, therefore, aimed to investigate the relationship between self-compassion and athlete burnout, as well as the mediating role of gratitude in this relationship.

Methods: In this cross-sectional study, 339 athletes (146 females; Mage=20.54 years, SD=6.39) from Tehran Province, Iran, competing in both team and individual sports, completed measures of self-compassion (SCS-SF), athlete burnout ABQ), and gratitude (GQ). Structural equation modeling (SEM) was performed using AMOS (version 24.0) to test the proposed model.

Results: The empirical model demonstrated an adequate fit to the data, with fit indices derived from maximum likelihood estimation indicating linearity among the variables. Path analysis revealed that self-compassion significantly and negatively predicted athlete burnout. Moreover, gratitude played a significant mediating role in this relationship, such that higher levels of self-compassion were associated with increased gratitude, which in turn was associated with reduced athlete burnout

Conclusion: These findings suggest that self-compassion, as a positive trait, plays an effective protective role against athlete burnout, with gratitude serving as an underlying mechanism. The results highlight the importance of designing and implementing positive psychology interventions aimed at enhancing self-compassion and gratitude in sport settings, which may significantly contribute to preventing and reducing athlete burnout.

کلیدواژه‌ها [English]

• Athletic Burnout
• Gratitude
• Performance
• Positive Psychology
• Self-Compassion
• Well-Being