رشد و یادگیری حرکتی ورزشی

چکیده هدف از اجرای این تحقیق، بررسی یک دوره برنامۀ تمرینی منتخب در کاهش عوارض هایپوتونی عضلانی و تغییر در ترکیب بدنی مردان سندروم داون بود. در این تحقیق نیمه‌تجربی که در مرکز توانبخشی معلولان نمونۀ تهران انجام گرفت، 24 مرد سندروم داون به‌صورت تصادفی به دو گروه تجربی (سیزده نفر) و کنترل (یازده نفر) تقسیم شدند. کلیۀ اعضای گروه تجربی به مدت دوازده هفته و هر هفته سه جلسه یک دوره برنامۀ تمرینی منتخب را دنبال کردند. نتایج نشان داد که متعاقب دوازده هفته برنامۀ تمرینی منتخب متغیر‌های درصد چربی بدن کاهش معنادار ( 05/0P<) و تودۀ بدون چربی بدن و عملکرد عضلانی (در پنج آزمون از شش آزمون برای سنجش قدرت، استقامت و توان عضلانی) افزایش معناداری داشتند (05/0P<) و کلیۀ این متغیرها در گروه کنترل تفاوت معناداری نشان ندادند (05/0P>). همچنین مشخص شد که یک برنامۀ تمرینی چندبعدی به شکل انجام‌گرفته در این تحقیق می‌تواند موجب بهبود سلامت جسمانی از طریق کاهش درصد چربی بدن و افزایش بافت و عملکرد عضلانی بزرگسالان سندروم داون شود و عوارض جسمانی ناشی از اختلال سندروم داون را به نفع بهبود سلامت جسمانی کاهش دهد.

چکیده هدف از این تحقیق تعیین ارتباط بین جو انگیزشی ادراک­شده و انگیزش خودمختاری جودوکاران لیگ برتر ایران بود که با روش تحقیق همبستگی و به­صورت میدانی اجرا شد. جامعة آماری این تحقیق کلیة جودوکاران لیگ برتر بودند. نمونة تحقیق براساس جدول حجم نمونه­گیری مورگان 126= n در نظر گرفته شد. به­منظور جمع­آوری اطلاعات از پرسشنامه­های دموگرافیک، پرسشنامة جو انگیزشی (PMCSQ) و مقیاس انگیزش ورزشی (SMS) استفاده شد. برای تجزیه­وتحلیل داده­ها از آمار توصیفی و در راستای تعیین ارتباط از آزمون رگرسیون چندگانه در سطح معناداری 05/0 P≤ استفاده شد. نتایج نشان داد که ارتباط معناداری بین جو انگیزشی ادراک­شده و انگیزش خودمختاری وجود دارد (05/0 P≤). همچنین ارتباط معناداری بین جو عملکردی و انگیزش درونی و بیرونی و جو مهارتی با انگیزش درونی مشاهده شد (05/0 P≤)؛ اما بین جو انگیزشی و بی­انگیزشی ارتباط معناداری مشاهده نشد (05/0 P≤). به­صورت کلی جو انگیزشی ادراک­شده عاملی مهم و پیش­بینی­کننده در انگیزش خودمختاری است.

چکیده در پژوهش حاضر تأثیر ترکیب‌های مختلف موسیقی و حرکات هماهنگ بر کاهش مشکلات رفتاری کودکان عقب‌ماندۀ ذهنی آموزش‌پذیر بررسی شد. به این منظور 40 کودک کم‌توان ذهنی پسر 8 تا 14 ساله، به‌طور تصادفی در چهار شیوۀ تمرینی شامل حرکات هماهنگ با زمینۀ موسیقی گام ماژور (ریتم سریع)، حرکات هماهنگ با زمینۀ موسیقی گام مینور (ریتم کند)، حرکات هماهنگ بدون زمینۀ موسیقی، و بدون تمرین- بدون موسیقی (کنترل) قرار گرفتند. برای اندازه‌گیری مشکلات رفتاری، از سیاهۀ راتر- نسخۀ والدین (فرم آ) استفاده شد. پیش‌‌آزمون قبل از دورۀ پژوهش و پس‌آزمون پس از دوازده هفته تمرین ( 36 جلسه) گرفته شد. برای تحلیل داده‌ها از روش آماری تحلیل واریانس یکراهه استفاده شد. نتایج نشان داد که شیوۀ تمرینی "حرکات هماهنگ همراه با موسیقی گام ماژور" مشکلات رفتاری کودکان را به‌طور معناداری (05/0>P) کاهش داد؛ اما شیوه‌های تمرینی "حرکات هماهنگ با زمینۀ موسیقی گام مینور" و " حرکات هماهنگ بدون زمینۀ موسیقی" کاهش معناداری در مشکلات رفتاری کودکان عقب‌ماندۀ ذهنی ایجاد نکرد. در طول دورۀ پژوهش تغییر چشمگیر در نمره‌های مشکلات رفتاری شرکت‌کنندگان گروه کنترل دیده نشد.

چکیده هدف از پژوهش حاضر بررسی تمرین توجه درونی و بیرونی با و بدون موسیقی انگیزشی بر اجرای تکلیف تعادلی پویا بود. روش تحقیق از نوع نیمه‌تجربی و جامعۀ آماری متشکل از ورزشکاران پسر بود. نمونه شامل 60 نفر بود که داوطلبانه در تحقیق شرکت کردند. افراد پس از اجرای پیش‌آزمون تصادفی در پنج گروه دوازده نفری قرار گرفتند: گروه توجه درونی با موسیقی، توجه بیرونی با موسیقی، توجه درونی بدون موسیقی، توجه بیرونی بدون موسیقی و گروه کنترل. تحقیق در سه مرحله اجرا شد؛ پیش‌آزمون، اجرای پروتکل تمرینی در مدت سه روز (در این مرحله برای گروه‌های با موسیقی به‌همراه دستورالعمل­های توجهی، موسیقی انگیزشی از طریق دستگاه صوتی پخش می‌شد) و مرحلۀ سوم پس‌آزمون. با توجه به طرح پژوهش، درصورتی‌که موسیقی اثر معناداری بر اجرا پس از اعمال متغیرها نشان می‌داد، داده‌ها در مرحلۀ چهارم تجزیه‌وتحلیل ­می‌شد. آزمون­ آماری آنوا پس از مرحلۀ سوم، بین گروه­ها اختلاف معناداری نشان نداد. به­عبارت دیگر، تمرین توجه با استفاده از راهبردهای درونی و بیرونی، با و بدون موسیقی بر قابلیت انجام تکلیف تعادلی پویا تأثیری ندارد. سطح معناداری 5/0= α در نظر گرفته شد.

چکیده هدف از این پژوهش بررسی تأثیر برنامۀ حرکتی پیشرونده بر بهبود مهارت­های حرکتی کودکان مبتلا به اوتیسم بود. روش مطالعۀ حاضر ‌تجربی و از نوع پیش‌آزمون، آزمون میانی، پس­آزمون و آزمون یادداری است. از بین کودکان مبتلا به اختلال اوتیسم در شهرهای سمنان و یزد، 16 نفر به‌صورت نمونه­های در دسترس انتخاب و براساس سن (1/3 ± 26/8 سال)، جنس، شدت و درجۀ اوتیسم و نیز پایۀ تحصیلی به‌طور نسبی همتاسازی شدند و در گروه‌های تجربی (8) و کنترل (8) قرار گرفتند. ابتدا پیش‌آزمون با استفاده از آزمون اولریخ 2000 از آزمودنی­ها به‌عمل آمد. برنامۀ حرکتی پیشرونده به‌ مدت 30 جلسه اجرا شد. پس از 15 جلسه آزمون میانی و 30 جلسه آزمون پایانی از کودکان به‌عمل آمد و نیز پس از 30 روز از پایان تحقیق آزمون یادداری انجام گرفت. از آزمون KS به‌منظور تعیین نرمال بودن داده­ها و از آزمون تحلیل واریانس عاملی با طرح تکرار اندازه­گیری و نیز آزمون تعقیبیLSD  به‌منظور تعیین کمترین تفاوت معنا‌داری استفاده شد. یافته­ها نشان داد که برنامۀ حرکتی پیشرونده نسبت به گروه کنترل در سطح معناداری 05/0 P< تأثیر بیشتری بر رشد مهارت­های دستکاری، جابه‌جایی و مهارت درشت داشته است.    

چکیده هدف از تحقیق حاضر بررسی تأثیر الگودهی خودکنترلی (ارائة الگو به یادگیرنده در زمان­هایی که خودش درخواست کند)، بر یادگیری یک تکلیف زمان­بندی متوالی بود. در این آزمایش 24 آزمودنی راست­دست (12 پسر و 12 دختر 19 تا 20 ساله) داوطلبانه انتخاب و از لحاظ نوع الگودهی به دو گروه خودکنترلی و جفت­شده تقسیم شدند. تکلیف حرکت در مسیر از قبل مشخص­شده با فشردن کلیدهای 1، 4، 5 و 8 دستگاه زمان­بندی متوالی با حفظ زمان­بندی مطلق معین بود. افراد گروه خودکنترلی هر زمان که درخواست ارائة الگو می­کردند، الگودهی می­شدند، درحالی­که گروه دیگر با گروه خودکنترلی جفت‌شده بود. آزمایش شامل مراحل اکتساب، یادداری و انتقال بود. برای سنجش دقت عملکرد از خطای زمان­بندی مطلق استفاده شد. نتایج تحلیل واریانس عاملی مرحلة اکتساب نشان داد هرچند کاهش معناداری در خطای زمان­بندی مطلق دو گروه الگودهی خودکنترلی و جفت­شده رخ داد (05/0 P>)، بین تغییرات ایجادشده در دو گروه طی این دوره، تفاوت معناداری وجود نداشت (05/0 P<). نتایج آزمون یادداری نیز اختلاف معناداری را بین دو گروه نشان نداد (05/0 P>). اما در آزمون انتقال گروه خودکنترلی
به­صورت معناداری خطای کمتری داشت (05/0 P>). نتایج نشان داد تأثیرات سودمند تکنیک خودکنترلی را به­خوبی می‌توان به حوزة الگودهی تعمیم داد. این روش موجب مطابقت بیشتر شرایط تمرین با نیازهای اطلاعاتی نوآموزان می­شود.    

چکیده       هدف از تحقیق حاضر بررسی اثر تغییر­پذیری فاصلۀ کانون توجه از طریق خودگویی آموزشی بر یادگیری فورهند تنیس روی میز بود. شرکت‌کننده­ها پس از پیش­آزمون، طی شش جلسه به تمرین 180 ضربۀ فورهند با تکرار کلمات نشانۀ "کمی چرخش" در مورد دست (ساعد را کمی به سمت بیرون بچرخانند)­ در گروه کانون توجه درونی، "کمی باز" در مورد حرکت راکت (صفحۀ راکت هنگام ضربه کمی باز باشد) در گروه کانون توجه بیرونی نزدیک، "بالای تور" در مورد حرکت توپ (توپ را روی تور بفرستند) در گروه توجه بیرونی دور پرداختند. گروه کنترل طی دورۀ اکتساب، بدون خودگویی تمرین کرد. دو روز پس از آزمون اکتساب، آزمون یادداری در شرایط مشابه و بعد از استراحت آزمون انتقال با تغییر جهت هدف (فورهند موازی) و هر دو بدون خودگویی انجام گرفت. دقت اجرای فورهند تنیس روی میز با یک مقیاس پنج‌ارزشی (لیائو و مسترز، 2001) و الگوی ضربه با استفاده از مقیاسی محقق‌ساخته سنجیده شد . نتایج تحلیل واریانس پنج گروه در شش جلسه با تکرار سنجش عامل جلسه و همچنین تحلیل واریانس یکطرفه، اکتساب، یادداری و انتقال دقت فورهند گروه کانون توجه درونی به‌طور معناداری کمتر از سایر گروه­ها بود ­(05/0P<). علاوه‌بر این، اثر افزایش فاصلۀ کانون توجه بر اکتساب و یادداری الگوی فورهند معنا­دار بود. اثر کانون توجه بیرونی نزدیک بر یادداری الگو نیز معنا­دار بود، ولی انتقال الگوی ضربه در گروه کنترل به‌طور معناداری بیشتر از کانون توجه بیرونی دور بود (05/0P <). بنابراین برای آموزش فورهند به نوجوانان مبتدی استفاده از خودگویی با افزایش فاصلۀ کانون توجه و کانون توجه بیرونی نزدیک و عدم استفاده از کانون توجه درونی توصیه می‌شود.  

چکیده از جمله مداخلات روان­شناختی مؤثر بر بهبود و موفقیت عملکرد حرکتی و ورزشی افراد، خودگفتاری است. لذا، تحقیق حاضر، با هدف بررسی اثربخشی خودگفتاری انگیزشی بر اجرای تکلیف ثانویه (زمان واکنش افتراقی)، انجام شد. از میان 160 دانشجوی کارشناسی تربیت­ بدنی دانشگاه تهران، 30 نفر در این پژوهش مشارکت داشتند که به‌صورت تصادفی به دو گروه کنترل و تجربی تقسیم شدند. مداخله، دو بار در روز و به مدت یک دقیقه انجام گرفت. گروه تحت مداخله در مرتبۀ اول تکلیف اولیۀ راه رفتن روی تردمیل را با سرعتی آهسته انجام دادند، درحالی‌که تکلیف ثانویه (زمان واکنش افتراقی) را در 10 کوشش انجام ­دادند. مرتبۀ دوم نیز به همین صورت برگزار شد، با این تفاوت که گروه تحت مداخله 15 ثانیه قبل از اجرای تکلیف ثانویه، خودگفتاری انگیزشی را برای خود اعلام ­کرد و گروه کنترل بدون هیچ مداخله­ای آزمون را اجرا کرد. نتایج t همبسته در گروه تحت مداخله نشان داد که خودگفتاری انگیزشی به کاهش معنا‏دار زمان واکنش افتراقی منجر شد (001/0=P). همچنین نتایج یو مان-­ویتنی در پس­آزمون نشان داد که زمان واکنش گروه تحت مداخلۀ خودگفتاری به‌طور معنا‏داری نسبت به گروه کنترل کاهش یافت (002/0=P).