رشد و یادگیری حرکتی ورزشی

چکیده هدف از تحقیق حاضر بررسی دستکاری حواس و سرعت بر اجرای هماهنگی پویای دودستی بود. بدین منظور پانزده دانشجوی تربیت بدنی دانشگاه شهید بهشتی با دامنۀ سنی 18 تا 25 سال، به‌عنوان آزمودنی الگوهای هماهنگی درون‌‌مرحله و خارج‌مرحله را از سرعت آهسته به تند در پنج وضعیت حسی مختلف اجرا کردند. برای بررسی دو الگوی حرکتی، از دو آزمون تحلیل واریانس با اندازه‌گیری تکراری (5 شرایط حسی×3 سرعت اجرا) روی هر کدام از الگوهای درون‌‌مرحله و خارج‌مرحله استفاده شد و تأثیرات اصلی پس از آن با استفاده از آزمون تعقیبی بونفرونی تحلیل شد. متغیر وابسته خطای فاز نسبی بود. نتایج نشان داد که افزایش سرعت اجرای حرکات بر اجرای الگوی حرکتی خارج‌مرحله⁰180اثر داشت (001/0P=)، اما بر الگوی درون‌‌مرحله0⁰اثری نداشت (9/0P=). نتایج دستکاری حواس نشان داد که در دقت و تغییرپذیری اجرای دو فاز نسبی الگوهای حرکتی، دستکاری بینایی و حس عمقی اثر دارد (001/0P=)، اما دستکاری شنوایی اثری بر اجرای این الگوها نداشت (315/0P=). علاوه‌بر این، در این تحقیق بیشترین مقدار میانگین خطای فاز نسبی و انحراف معیار خطای فاز نسبی در وضعیت دستکاری حس عمقی بود (001/0P=). در توضیح یافته‌های حاضر می­توان گفت که تکلیف خطی هماهنگی دودستی در تحقیق حاضر یک تکلیف به حس عمقی وابسته است.

چکیده  
هدف از تحقیق حاضر بررسی تأثیر بازی‌های بومی- محلی بر رشد مهارت‌های حرکتی درشت کودکان کم‌توان ذهنی تربیت‌پذیر بود. به همین منظور 30 کودک کم‌توان ذهنی تربیت‌پذیر از مرکز سازمان بهزیستی شهرستان مریوان با میانگین سنی 12/1±8/12سال و ضریب هوشی 81/7±61/33 با روش نمونه‌گیری هدفمند مطالعه شدند. از همۀ کودکان پیش‌آزمون گرفته شد، سپس نمونه‌ها به‌صورت تصادفی به دو گروه تقسیم و به‌عنوان گروه مداخله و کنترل در نظر گرفته شدند. در این پژوهش در بخش‌های مربوط به مهارت‌های حرکتی درشت از آزمون تبحر حرکتی برونینکس- اوزرتسکی استفاده شد. بازی‌های بومی- محلی توسط گروه آزمایش طی 32 جلسه تمرین، هر جلسه 50 تا 60 دقیقه و 4 روز در هفته تمرین شد. پس از 32 جلسه تمرین از هر دو گروه پس‌آزمون به‌عمل آمد. برای بررسی فرضیه‌های پژوهش از آزمون‌های ناپارامتریک ویلکاکسون و یومن ویتنی (SPSS16) بهره گرفته شد. نتایج آزمون‌های آماری تفاوت معناداری را در نمره‌های پس‌آزمون مابین گروه‌های آزمایش و کنترل نشان داد (05/0P˂) . گروه مداخله نمره‌های بیشتری کسب کرد. از نتایج به‌دست‌آمده چنین برداشت می‌شود که برنامۀ تمرینی به‌کاررفته در تحقیق حاضر برای بهبود مهارت‌های حرکتی درشت در کودکان کم‌توان ذهنی تربیت‌پذیر مناسب است.

چکیده  
در تحقیقات مختلف الگوی برتری جانبی چشم و دست یکی از عوامل مهم در اجرای مهارت‌های ورزشی ذکر شده است. مطالعۀ حاضر با هدف بررسی اثر الگوی برتری جانبی چشم و دست بر یادگیری مهارت پرتاب آزاد بسکتبال انجام گرفت. از بین 3000 دانشجوی دختر دانشگاه شهید چمران اهواز، 60 نفر، با دامنۀ سنی 22- 19 سال، به‌صورت هدفمند به‌عنوان نمونۀ آماری انتخاب شدند و در دو گروه کنترل و تجربی (هر گروه 15 نفر همسو و 15 نفر دگرسو) قرار گرفتند. در ابتدا پیش‌آزمون پرتاب آزاد، از آزمودنی‌ها به‌عمل آمد، سپس پروتکل تمرینی شامل هشت هفته تمرین (24 جلسه تمرین و به‌صورت سه جلسه در هفته) توسط آزمودنی‌ها اجرا شد. در این مدت در مجموع از آزمودنی‌ها، شش پس‌آزمون برای مشخص کردن مراحل یادگیری و یک هفته بعد از آخرین پس‌آزمون، آزمون یادداری به‌عمل آمد. نتایج نشان داد که بین افراد همسو و دگرسو (گروه تجربی) در مراحل شناختی (000/0 =sig) و تداعی (000/0=sig) اکتساب مهارت پرتاب آزاد بسکتبال تفاوت معناداری وجود داشت و عملکرد افراد همسو بهتر بود، درحالی‌که در مراحل خودکاری (105/0= sig) و یادداری (086/0 =sig) تفاوت معناداری در عملکرد افراد همسو و دگرسو مشاهده نشد. با توجه به نتایج تحقیق حاضر، به مربیان توصیه می‌شود پس از انجام تمرینات زیاد (فراوان) به شناسایی افراد برتر اقدام کنند، تا به‌اشتباه نتیجۀ اجرا به یادگیری تعمیم داده نشود.

چکیده  کمال‌گرایی، در واقع باوری غیرمنطقی است که اشخاص نسبت به خود و محیط اطرافشان دارند. به نظر افراد کمال­گرا، خود و محیط اطرافشان باید کامل بوده و هر گونه تلاشی در زندگی باید بدون اشتباه و خطا باشد. هدف پژوهش حاضر تعیین رابطۀ بین کمال­گرایی مثبت و کمال­گرایی منفی با اضطراب حالتی بود. 100 نفر از بازیکنان فوتبال پرسشنامه­های کمال­گرایی مثبت و منفی و پرسشنامۀ اضطراب حالتی رقابتی را کامل کردند. به‌منظور تجزیه‌وتحلیل داده­ها و تعیین ارتباط بین دو متغیر کمال­گرایی مثبت و منفی با اضطراب حالتی رقابتی از ضریب همبستگی پیرسون، و در نهایت به‌منظور پیش­بینی اضطراب حالتی رقابتی از روی کمال­گرایی مثبت و منفی از رگرسیون چندمتغیره استفاده شد. برای کلیة فرضیه­ها سطح معنا­داری 05/0 P=در نظر گرفته شد. نتایج نشان داد بین کمال‌گرایی مثبت و اضطراب حالتی رقابتی و مؤلفه­های جسمانی و شناختی آن رابطة منفی معنا­داری وجود دارد. اما بین کمال­گرایی مثبت و مؤلفه اضطراب حالتی رقابتی اعتمادبه‌نفس رابطة منفی معنا­داری وجود ندارد. در مقابل نتایج دیگر نشان داد فقط بین کمال­گرایی منفی و مؤلفة اضطراب حالتی رقابتی اعتمادبه‌نفس رابطة مثبت معنا­داری وجود دارد، اما در بین کمال‌گرایی منفی و اضطراب حالتی رقابتی و بقیۀ مؤلفه‌های آن رابطة معنا­داری گزارش نشد. سرانجام نتایج نهایی رگرسیون نشان داد کمال­گرایی مثبت و منفی می­توانند مؤلفه­های اضطراب حالتی رقابتی را در فوتبالیست­های غیرحرفه­ای پیش­بینی کنند.

چکیده  
هدف تحقیق حاضر بررسی ارتباط ویژگی­های شخصیتی با میزان بروز آسیب در کشتی­گیران نخبۀ ایران بود. بدین منظور 60 نفر از کشتی­گیران نخبۀ ایران در این مطالعه شرکت کردند. اطلاعات تحقیق از طریق فرم گزارش آسیب و پرسشنامۀ ارزیابی شخصیت نئو جمع­آوری شد. از روش­های آمار توصیفی و آزمون ضریب همبستگی پیرسون در سطح معناداری 95 درصد برای تحلیل داده‌ها استفاده شد. نتایج نشان داد همۀ کشتی­گیران در طول یک فصل حداقل دو آسیب را متحمل شده­اند. همچنین در کشتی‌گیران نخبه بین ویژگی­های شخصیتی شامل بی­ثباتی هیجانی (005/0≥P)، برون‌گرایی (003/0≥P)، باز بودن نسبت به تجربه­های مختلف (047/0≥P)، توافق­پذیری (0001/0≥P) و وجدانی بودن (0001/0≥P) با میزان بروز آسیب ارتباط معناداری وجود داشت. در مجموع یافته­های این تحقیق نشان داد که برخورداری از ویژگی­های شخصیتی مانند بی­ثباتی هیجانی پایین، برون‌گرایی بالا، باز بودن نسبت به تجربه­های مختلف پایین، توافق­پذیری بالا و وجدانی بودن بالا به ورزشکاران نخبه کمک می‌کند تا بهتر بتوانند با موقعیت­های استرس‌زا که در ورزش اتفاق می­افتد، کنار بیایند و با اعتمادبه‌نفس بالا با عوامل روانی مضر مانند استرس و اضطراب مقابله کنند و در نهایت احتمالاً سبب کاهش بروز آسیب شوند. بنابراین به مسئولان، مربیان، پزشکان و روان‌شناسان ورزشی توصیه می­شود تا برنامه­ریزی و اقدام‌های لازم را برای ارزیابی ویژگی­های شخصیتی ورزشکاران نخبه انجام دهند تا با انتخاب ورزشکاران با ویژگی­های شخصیتی مناسب احتمال بروز آسیب در ورزشکاران نخبه کاهش یابد و به این صورت در پیشگیری از بروز آسیب گام­هایی برداشته شود.

چکیده  
هدف پژوهش حاضر بررسی مقایسۀ تمرینات نوروفیدبک و تمرین بدنی بر عملکرد و یادداری مهارت پرتاب دارت بود. از میان دانشجویان دختر رشتۀ تربیت بدنی دانشگاه ارومیه که همگی راست‌دست بودند و هیچ‌گونه سابقۀ آموزش نوروفیدبک و پرتاب دارت نداشتند، 24 نفر به‌صورت نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند و به‌صورت تصادفی در سه گروه 8 نفری تمرین بدنی، نوروفیدبک و کنترل قرار گرفتند. پروتکل تمرینی، 3 جلسه در هفته به مدت 5 هفته انجام گرفت. سپس پس‌آزمون به‌عمل آمد. آزمون یادداری پنج روز پس از آخرین جلسۀ تمرینی گرفته شد. داده­ها به روش آماری تحلیل واریانس دوراهه با اندازه‌گیری مکرر عامل آزمون، تحلیل واریانس یکراهه و آزمون‌های تعقیبی تکرارشونده براساس تخمین میانگین‌های حاشیه‌ای تحلیل شد. نتایج آزمون تحلیل واریانس دوراهه با اندازه‌گیری مکرر نشان داد که اگرچه عملکرد آزمودنی‌ها در مرحلۀ عملکرد هر دو گروه تمرین بدنی و نوروفیدبک پیشرفت داشتند، تفاوت معناداری بین گروه‌های آزمایشی در این مرحله مشاهده نشد. از سوی دیگر، اثر اصلی مراحل آزمون در این پژوهش معنادار بود، اما اثر اصلی گروه و همچنین تعامل مراحل آزمون و گروه به لحاظ آماری معنادار نبود. به‌عبارت دیگر تفاوت تأثیرات تمرین بدنی و تمرین نوروفیدبک بر عملکرد و یادداری مهارت دارت معنادار نبود. با توجه به یافته‌های این پژوهش، نقش تمرین بدنی و نوروفیدبک بیش از پیش مورد توجه قرار گرفت و تأکید بر استفاده از آنها در کنار یکدیگر توصیه می‌شود.

چکیده  
مدل مراحل یادگیری نیوول یک مدل یادگیری براساس دیدگاه سیستم‌های پویاست که براساس شکل‌گیری ارتباط بین درجات آزادی یادگیرنده به سه مرحله تقسیم می‌شود. هدف از این مطالعه بررسی تأثیر کانون توجه دستورالعمل بر یادگیری یک مهارت ساده (پرتاب دارت) و یک مهارت پیچیده (ضربه چیپ با پای غیربرتر) بود. این مطالعه شامل دو آزمایش بود. در آزمایش اول 24 دانشجوی پسر دانشگاه تهران تحت آموزش مهارت پرتاب دارت قرار گرفتند. شرکت‌کنندگان براساس نمره‌های پیش‌آزمون به دو گروه تقسیم شدند و یک گروه دستورالعمل کانون توجه درونی و گروه دیگر دستورالعمل کانون توجه بیرونی دریافت کردند. نتایج نشان داد که در یادگیری مهارت پرتاب دارت کانون توجه بیرونی مفیدتر بود. در آزمایش دوم 24 دانشجوی پسر دانشگاه تهران تحت آموزش مهارت شوت چیپ با پای غیربرتر قرار گرفتند. شرکت‌کنندگان براساس نمره‌های پیش­آزمون به دو گروه تقسیم شدند و یک گروه دستورالعمل کانون توجه درونی و گروه دیگر دستورالعمل کانون توجه بیرونی دریافت کردند. نتایج نشان داد که در یادگیری شوت چیپ با پای غیربرتر کانون توجه درونی مفیدتر بود. نتایج این مطالعه نشان داد در مهارت­هایی که ساختار هماهنگ آنها هنوز شکل نگرفته، اتخاذ کانون توجه درونی سودمندتر است.

چکیده  
ویژگی­های تکانش­گری افراد، الگوهای حرکتی آنها را در یادگیری مهارت­های ورزشی تحت تأثیر قرار می­دهد. ازاین‌رو در این تحقیق تأثیر سطوح مختلف تکانش­گری حرکتی بر یادگیری مهارت­های پایۀ بسکتبال بررسی شد. به این منظور سه گروه 12 نفری از پسران 10 تا 12 ساله که با توجه به سطوح تکانش­گری حرکتی تعیین شده بودند، همراه گروه کنترل که به­صورت تصادفی انتخاب شده بود، در یک دورۀ آموزشی مهارت‌های پایۀ بسکتبال شرکت کردند. برای ارزیابی نتایج عملکرد افراد از آزمون­های پاس بسکتبال ایفرد (AAHPERD) و آزمون پاس هان (Hann) در مراحل پیش­آزمون، پس­آزمون، یادداری و انتقال استفاده شد. نتایج آزمون تحلیل کوواریانس و تحلیل واریانس به‌ترتیب در مراحل پس­آزمون (0001/0=P) و یادداری (011/0=P) در مورد تکلیف پاس ایفرد نشان داد که همراستا با افزایش سطوح تکانش­گری حرکتی افراد، برتری شایان توجهی در اجرای این آزمون مشاهده می­شود، درحالی‌که در تکلیف پاس هان، عملکرد بهتر همراستا با کاهش سطوح تکانش­گری مشاهده شد. تفاوت­های مشاهده‌شده بین گروه­ها در مرحلۀ انتقال از نظر آماری معنا­دار نبود (P=0/112). با استناد به این یافته‌ها می­توان گفت که سطوح مختلف تکانش­گری حرکتی یکی از عوامل اصلی اثرگذار در یادگیری مهارت­های ورزشی با در نظر گرفتن مهارت­های سرعت­محور و دقت‌محور است.

چکیده  
هدف از پژوهش حاضر مقایسۀ سلامت عمومی و نیمرخ حالات خلقی در ورزشکاران پرورش‌اندام با و بدون مصرف استروئیدها بود. جامعۀ آماری پژوهش شامل تمامی ورزشکاران پرورش‌اندام شهر تهران در سال 1394 بود که برحسب نمونه‌گیری در دسترس 200 ورزشکار از باشگاه‌های ورزشی تهران انتخاب شدند و پس از حذف پرسشنامه‌های غیرمعتبر 192 پرسشنامه تحلیل شد. داده‌ها توسط دو پرسشنامۀ سلامت عمومی و نیمرخ حالات خلقی به‌همراه ضمیمه‌ای از پرسشنامۀ دموگرافیک محقق‌ساخته در باشگاه‌های ورزشی توسط دو گروه از ورزشکاران با و بدون مصرف استروئیدهای آنابولیک جمع‌آوری شد. برای تحلیل داده از آمار توصیفی و آزمون تحلیل واریانس چندمتغیری توسط نرم‌افزار اس.پی.اس.اس 20 استفاده شد. نتایج تحلیل داده‌ها نشان داد که ورزشکاران مصرف‌کنندۀ استروئیدهای آنابولیک در سلامت عمومی و سه زیرمؤلفۀ جسمانی، اضطراب، اختلال در عملکرد اجتماعی به‌همراه دو زیرمؤلفۀ تنش و خشم در متغیر نیمرخ حالات خلقی تفاوت معناداری با گروه دیگر دارند. مطابق بر این مصرف استروئیدهای آنابولیک علاوه‌بر نقش فیزیولوژیک در بدن، تأثیرات مخربی بر سلامت عمومی و خلق ورزشکاران دارد.

چکیده  
هدف تحقیق حاضر بررسی تأثیر یک دوره برنامۀ تمرینی پاریاد بر رشد مهارت‌های حرکتی کودکان 6 تا 8 سال مبتلا به اختلال اوتیسم با عملکرد بالا بود. به همین منظور 30 دختر مبتلا به اختلالHFA  با میانگین سنی 6/.±1/7 سال به‌صورت تصادفی از بین مدارس استثنایی شهر سنندج انتخاب شدند و براساس نمره‌های پیش‌آزمون در دو گروه کنترل و تجربی قرار گرفتند. نمره‌های پیش و پس‌آزمون آزمودنی‌ها با استفاده از مجموعه آزمون برونینکس- اوزرتسکی اندازه‌گیری شد. برنامۀ مداخلۀ حرکتی‌ نیز شامل تمرینات پاریاد بود که به مدت شانزده جلسه برای این افراد اجرا شد. از آزمون K-S برای تعیین چگونگی توزیع داده‌ها و از آزمون لوین و تحلیل کوواریانس برای مقایسۀ میانگین‌ها استفاده شد. نتایج نشان داد که برنامۀ تمرینی پاریاد، تأثیر معناداری بر رشد خرده‌مقیاس‌‌های سرعت دویدن و چابکی، تعادل، هماهنگی دوسویه و قدرت در کودکان HFA دارد (05/0P< ). اما در خرده‌مقیاس‌ها شامل سرعت پاسخ، کنترل بینایی- حرکتی و سرعت و چالاکی اندام فوقانی تأثیر معناداری مشاهده نشد (05/0P> ). با توجه به این نتایج می‌توان گفت که برنامۀ تمرینی مورد استفاده احتمالاً می‌تواند موجب بهبود مهارت‌های بنیادی کودکان مبتلا به HFA شود.