رشد و یادگیری حرکتی ورزشی

چکیده هدف اصلی این پژوهش مطالعۀ منابع اصلی استرس حاد کشتی­گیران در قالب ساخت و بررسی روایی و پایایی پرسشنامه منابع استرس حاد کشتی­گیران (SASWQ) بود. به این منظور پرسشنامه در گروه نمونه­ای با حجم 330 نفر از کشتی­گیران شهر تهران با میانگین سنی 56/21± 3/5 سال که بصورت تصادفی چند مرحله­ای انتخاب شده بود اجرا شد. تحلیل داده­ها با نرم افزار 18 SPSS نشان داد که آلفای کرونباخ کل سولات این ابزار برابر با 909/0و ضریب آلفای درونی برای نیمه اول 870/0 و برای نیمه دوم پرسشنامه 831/0 است. روایی محتوایی پرسشنامه منابع استرس حاد از طریق تحلیل عاملی اکتشافی در روش تحلیل مؤلفه­های اصلی (PCA) با چرخش وریماکس، ارزش ویژه هر کدام از هشت عامل اصلی استرس حاد کشتی­گیران را که شامل: اجرای مهارت، ارزیابی، جو رقابتی، انجام اشتباه، انتظارات، فشار زمانی، آسیب، شرایط محیطی بود، بطور متوسط 43/2 نشان داد؛ و در شاخص­های تحلیل عاملی تاییدی با نرم افزار  ,LISREL96/0=GFI ،  92/0 = AGFI ،  93/0 = CFI، بدست آمد. یافته­های پژوهش نشان داد که پرسشنامه منابع استرس حاد کشتی(SASWQ) از روایی و پایایی قابل قبولی برخوردار است و می­تواند متغیر مورد نظر را در جامعه آماری مربوطه اندازه­گیری کند.

چکیده نظریه اسناد یکی از نظریه های پویای روانشناختی است که به تبیین و تشریح ادراک افراد از وقایع می پردازد. هدف از پژوهش حاضر بررسی اسنادهای موفقیت و شکست ورزشکاران و مربیان بود. جامعه مورد مطالعه را، ورزشکاران و مربیان تیم های ملّی(نخبه) و ورزشکاران و مربیان تیم­های باشگاهی(زیر نخبه) در رشته­های شنا، بدمینتون، کاراته، تکواندو، تنیس روی میز و کشتی تشکیل دادند؛ از این میان تعداد120نفر ورزشکار مرد و 12نفر مربی به روش نمونه­گیری در دسترس و به صورت مرحله­ای انتخاب شدند؛ که با استفاده از پرسشنامه­ی سبک­های اسنادی(ASQ) اطلاعات مورد نیاز جمع­آوری گردید. تجزیه و تحلیل داده­ها بوسیله آزمون تحلیل واریانس چند متغیره و در سطح معنی داری (P<0/05) صورت پذیرفت. یافته­های تحقیق نشان­داد که ورزشکاران نخبه، دارای اسنادهای ناپایدارتر واختصاصی­تر در مواجه با شرایط شکست از خود بیان کردند و درمقابل ورزشکاران زیرنخبه، اسنادهای پایدارتر و کلی­تر، در موقعیت های شکست را بیان نمودند(P0/0001). همچنین مربیانِ ورزشکاران نخبه در بُعد موفقیت، اسنادی پایدارتر و اختصاصی­تر از مربیان ورزشکاران زیرنخبه بیان کردند(P0/0001). نتیجه اینکه اسنادهای علّی ورزشکاران(نخبه و زیر نخبه) و مربیانِ ورزشکاران(نخبه و زیر نخبه)برتری را به نفع ورزشکاران و مربیان نخبه بیان نمود چرا که ورزشکاران نخبه بیشتر علل موفقیت را درونی، پایدار و کلی بیان نموده اند؛ همچنین ورزشکاران و مربیان اسنادهای متفاوتی در شرایط یکسان از خود بیان کردند. پیشنهاد می­شود که مربیان، ورزشکاران خود را بر تلاش بیشتر و بروز تمام توانایی­ها در مسابقات تشویق و ترغیب نمایند.

چکیده در این تحقیق تلاش شد تا اثر شرکت در فعالیت‌های بدنی بر میزان شادکامی زنان و مردان سالمند شهر تهران ارزیابی شود. جامعۀ آماری تحقیق کلیۀ افراد سالمند مناطق 22گانۀ شهر تهران بود که از این میان 400 نفر به روش تصادفی خوشه‌ای چندمرحله‌ای به‌عنوان نمونۀ آماری انتخاب شدند. برای تعیین فعال و غیرفعال بودن افراد سالمند از پرسشنامۀ فعالیت بدنی شارکی و برای تعیین میزان شادکامی این افراد از پرسشنامۀ شادکامی آکسفورد (OHI) که روایی و پایایی آنها تأیید شد، استفاده شد. سن تمامی سالمندان شرکت‌کننده در این تحقیق بالای 60 سال بود و در عین حال هیچ یک از آنها دچار مشکلات روانی و جسمانی نبودند. پس از توزیع و سپس جمع‌آوری پرسشنامه و دسته‌بندی اطلاعات خام، به‌منظور تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از نرم‌افزار spss نسخۀ 13 استفاده شد. نتایج حاصل از آزمون تحلیل واریانس چندمتغیره (MANOVA) در سطح معناداری0071/0P ≤  نشان داد افراد فعال در تمامی خرده‌مقیاس‌های شادکامی از جمله رضایت از زندگی، خوشی، عزت نفس، کنترل، کارامدی، آرامش و به‌طور کلی شادکامی از افراد غیرفعال به‌طور معناداری نمره‌های بالاتری را کسب کردند. در‌حالی‌که اثر جنسیت و تعامل سطح فعالیت و جنسیت اثر معناداری بر شادکامی سالمندان نداشت. بنابراین می‌توان گفت یکی از عوامل مؤثر بر شادکامی افراد در دوران سالمندی روی آوردن به فعالیت بدنی است.

چکیده هدف تحقیق حاضر مقایسۀ تأثیرات سه شیوۀ تمرینی تکلیف منفرد، تکلیف دوگانه با اولویت ثابت و تکلیف دوگانه با اولویت متغیر بر تعادل افراد سالمند بود. شرکت‌کنندگان در این تحقیق 36 نفر از سالمندان بالای 65 سال واجد شرایط شهر کرمان بودند که بر  اساس نمرۀ پیش‌آزمون برگ به‌طور تصادفی به 3 گروه 12 نفری،  تقسیم شدند. گروه‌های تمرینی شامل گروه تمرین تکلیف منفرد، گروه تمرین تکلیف دوگانه با اولویت ثابت و گروه تمرین تکلیف دوگانه با اولویت متغیر بود. گروه تجربی تمرینات را به مدت 4 هفته و هفته‌ای 3 جلسه انجام دادند که مدت زمان هر جلسۀ تمرینی 45 دقیقه بود. از تحلیل کوواریانس و آزمون تعقیبی بونفرونی در سطح معنادار 05/0≥p برای تجزیه‌وتحلیل داده‌ها استفاده شد. نتایج نشان داد که بین گروه‌های تمرینی تکلیف منفرد و تکلیف دوگانه با اولویت ثابت و همچنین تکلیف منفرد و تکلیف دوگانه با اولویت متغیر تفاوت معناداری وجود دارد (به‌ترتیب 008/0 P = و 000/0 P =)، ولی بین گروه‌های تمرینی تکلیف دوگانه با اولویت ثابت و متغیر تفاوت معناداری مشاهده نشد (149/0=P). در مورد آزمون TUG در شرایط تکلیف دوگانه مشخص شد که بین گروه‌های تمرینی تکلیف منفرد و تکلیف دوگانه با اولویت ثابت، تکلیف منفرد و تکلیف دوگانه با اولویت متغیر و گروه‌های تکلیف دوگانه با اولویت ثابت و متغیر تفاوت معناداری مشاهده شد (به‌ترتیب 035/0 P=  و 033/0 P = و 000/0 P =). به‌طور کلی نتایج این تحقیق نشان داد که تمرینات تعادلی تکلیف منفرد و دوگانه موجب بهبود عملکرد تعادلی در بین افراد سالمند شد، ولی افرادی که به روش تکلیف دوگانه تمرین کردند، در هر دو شرایط تکلیف منفرد و تکلیف دوگانه عملکرد بهتری داشتند.

چکیده هدف اصلی پژوهش حاضر مقایسۀ اثربخشی روش‌های تدریس سنتی (متداول) و تلفیقی تربیت بدنی بر یادگیری درس علوم تجربی و توسعۀ مهارت‌های اجتماعی دانش‌آموزان پسر پایۀ دوم مقطع راهنمایی است. این پژوهش نیمه‌تجربی طی یک دورۀ 12 هفته‌ای در شهرستان اسلامشهر به انجام رسید. جامعۀ آماری تحقیق در بردارندۀ دانش‌آموزان پایۀ دوم راهنمایی بود که از بین 79 دانش‌آموز داوطلب از این جامعه، 52 نفر از آنها به کمک آزمون بهرۀ هوشی انتخاب شدند و به‌صورت هدفدار در دو گروه (گروه تدریس سنتی26n= و گروه تدریس تلفیقی 26 n=) قرار گرفتند. در طول این دورۀ 3 ماهه، در گروه سنتی، دروس تربیت بدنی و علوم، به شیوۀ رایج (مجزا از هم) تدریس شدند، درحالی‌که در گروه تلفیقی، درس علوم با برنامه‌های درس تربیت بدنی تلفیق و تدریس شد. داده‌های پژوهش با بهره‌گیری از آزمون‌های آماری ویل کاکسون، یومن ویتنی و t تجزیه‌وتحلیل شد. نتایج نشان داد که در سطح 05/0>α تفاوت معناداری بین میزان یادگیری درس علوم تجربی در دو گروه سنتی و تلفیقی وجود دارد؛ همچنین نتایج آزمون t نشان داد که تفاوت معناداری بین میانگین نمره‌های رفتارهای تکانشی آزمودنی‌ها در روش تلفیقی نسبت به روش سنتی در سطح 01/0> α وجود دارد؛ به نحوی که میانگین این نمره‌ها در روش تلفیقی نسبت به روش سنتی کاهش معناداری داشته است. همچنین نتایج مؤید آن است که تفاوت معناداری بین میانگین نمره‌های رفتارهای اجتماعی مطلوب آزمودنی‌ها در روش تلفیقی نسبت به روش سنتی در سطح 01/0>  α وجود دارد. به‌عبارت دیگر میانگین نمره‌های دانش‌آموزان حاضر در روش تدریس تلفیقی افزایش معنا‌داری نسبت به روش سنتی داشته است. 

چکیده کنترل قامت نیازمند یکپارچگی اطلاعات حسی سیستم‌های بینایی، وستیبولار و حسی پیکری است، از طرفی تحقیقات گذشته نشان می‌دهد که میزان مشارکت این سیستم‌های حسی در کنترل قامت با افزایش سن کاهش می‌یابد. ازاین‌رو هدف از پژوهش حاضر بررسی تفاوت‌های مرتبط با سن و نقش اطلاعات حسی در کنترل قامت است. تحقیق حاضر از جمله تحقیقات مقطعی- مقایسه‌ای است و آزمودنی‌های آن را 22 مرد سالمند (31/2±54/59) و 25 فرد جوان (26/3±12/23) تشکیل می‌دهد. جابه‌جایی قدامی– خلفی، میانی– جانبی و سرعت جابه‌جایی مرکز فشار پاهای (COP) هر آزمودنی طی 3 کوشش 30 ثانیه‌ای در چهار شرایط مختلف حسی شامل با چشم باز روی سطح سخت، با چشم باز روی سطح نرم، با چشم بسته روی سطح سخت و با چشمان بسته روی سطح نرم با استفاده از دستگاه فورس پلت فورم اندازه‌گیری شد. بعد از بررسی نرمال بودن داده‌ها با استفاده از آزمون کولموگروف اسمیرنوف و برابری واریانس‌ها با آزمون لون، داده‌ها به روش تحلیل واریانس چندمتغیری و تحلیل واریانس یک‌راهه در متن مانوا تحلیل شد. تفاوت معناداری بین جوانان و سالمندان در همۀ شرایط مشاهده شد، همچنین حذف بینایی و اطلاعات حس عمقی کف پایی به افزایش نوسان در دو گروه منجر شد که این افزایش در سالمندان نسبت به جوانان بیشتر بود. نتایج بیانگر اهمیت اطلاعات بینایی و حس عمقی کف پا در کنترل قامت به‌ویژه در سالمندان است. 

چکیده هدف این تحقیق بررسی تأثیر خودگویی انگیزشی آشکار و نهان بر میزان درک فشار و عملکرد در فعالیت فزاینده تا حد واماندگی در کشتی‌گیران بود. جامعۀ آماری تحقیق کشتی‌گیران ارومیه بودند که پانزده کشتی‌گیر داوطلب انتخاب شدند. تحقیق در سه جلسه و در فاصلۀ یک هفته انجام گرفت. در جلسۀ اول بدون خودگویی و در جلسات دوم و سوم خودگویی نهان و آشکار ارائه شد. همچنین از تست توان هوازی بروس استفاده شد. زمان خستگی به‌عنوان عملکرد در نظر گرفته شد. شاخص بورگ هر سه دقیقه برای سنجش واماندگی آزمودنی‌ها تعیین شد. به‌منظور تجزیه‌وتحلیل داده‌ها از آنالیز واریانس با اندازه‌گیری‌های مکرر و آزمون تعقیبی توکی استفاده شد. نتایج نشان داد که تنها خودگویی نهان بر عملکرد آزمودنی‌ها تأثیر معناداری دارد (002/0=P). همچنین خودگویی انگیزشی آشکار (001/0=P) به‌طور معناداری میزان درک فشار را در آزمودنی‌ها نسبت به خودگویی نهان کاهش داد. تفاوت معناداری بین خودگویی نهان و بدون خودگویی مشاهده نشد (121/0=P). در نهایت، خودگویی انگیزشی آشکار موجب کاهش میزان درک فشار کشتی‌گیران در فعالیت فزاینده تا حد واماندگی شد، درحالی‌که خودگویی انگیزشی پنهان موجب افزایش استقامت آزمودنی‌ها شد.

چکیده اخیرا، تأثیرات تمرین بر سیستم عصبی، حافظۀ فضایی و عملکرد حرکتی در دوران پیری به‌طور جدی مورد توجه محققان قرار گرفته است. با افزایش سن برخی عملکردهای سیستم عصبی از جمله حافظۀ فضایی تضعیف می‌شود. بنابراین، تأثیر تمرین هوازی شنا و دویدن بر یادگیری، حافظۀ فضایی و عملکرد حرکتی در رت‌های پیر بررسی شد. روش تحقیق این مطالعه از نوع تجربی (آزمایشگاهی) است. 30 رت (18 ماهه) به‌طور تصادفی به سه گروه آزمایشی 1 (دویدن روی نوارگردان)، آزمایشی 2 (شنا در ماز آبی) و کنترل تقسیم شدند. دستگاه رت تردمیل برای تمرین آزمودنی‌ها، دستگاه ماز آبی موریس به‌منظور استفادۀ پروتکل تمرینی و بررسی حافظه و یادگیری و دستگاه جعبه باز برای بررسی عملکرد حرکتی آزمودنی‌ها به‌کار گرفته شد. از آزمون تحلیل واریانس یکطرفه ‌‌برای تجزیه‌وتحلیل داده‌ها استفاده شد. مقادیر بر حسب میانگین ± خطای استاندارد (M .Mean ± S.E) گزارش شده است. نتایج نشان داد در آزمون حافظۀ فضایی (زمان رسیدن به هدف و مسافت طی‌شده برای رسیدن به هدف) گروه آزمایشی اول (شنا) به‌طور ‌معناداری نسبت به گروه کنترل و گروه آزمایشی 2 (دویدن) بهتر عمل کردند (001/0 P=) و گروه تردمیل در آزمون حافظۀ فضایی (زمان رسیدن به هدف) نسبت به گروه کنترل عملکرد بهتری داشتند (04/0 P=). در مورد آزمون عملکرد حرکتی (آزمون جعبه باز) در پارامتر کل مسافت طی‌شده، گروه آزمایشی 1 و گروه آزمایشی 2 به نسبت گروه کنترل برتری ‌معناداری داشتند (به‌ترتیب )001/0) , (P=002/0  .( P=در پارامتر میانگین سرعت طی‌شده در آزمون جعبه باز، گروه آزمایشی 1 و گروه آزمایشی 2 به نسبت گروه کنترل برتری ‌معناداری داشتند (به‌ترتیب )001/0), (P= 003/0 (P=. نتایج تحقیق حاکی از آن است که تمرین هوازی به‌ویژه شنا، اثر مثبت بر تثبیت حافظه، یادداری و عملکرد حرکتی دارد، بدین نحو که تمرین احتمالاً مسیرهای پاداش را در سیستم عصبی حیوان تقویت می‌کند که این عامل می‌تواند دلیلی بر تقویت حافظه و یادگیری در سیستم عصبی باشد.

چکیده