رشد و یادگیری حرکتی ورزشی

چکیده  
هدف از این تحقیق، بررسی تأثیر تمرینات منتخب اسپارک بر تعادل و هماهنگی کودکان مبتلا به طیف اوتیسم است. تحقیق حاضر یک مطالعۀ نیمه‌تجربی است. بدین منظور 12 کودک اوتیسم با میانگین سنی 12-5 سال در این مطالعه شرکت کردند و به مدت سه ماه تحت مداخله براساس تمرینات منتخب اسپارک قرار گرفتند. شرکت‌کنندگان در 3 مرحلۀ پایه، پیش‌آزمون و پس‌آزمون از نظر مهارت‌های حرکتی براساس تست برونینسکی-ازرتسکی ارزیابی شدند. به‌منظور آنالیز اندازه‌گیری‌های مکرر داده‌‌های ناپارامتریک، از آزمون فریدمن استفاده شد. نتایج نشان داد که تمرینات منتخب اسپارک به‌طور معنا‌داری موجب بهبود مهارت تعادل پویا (001/0 (P<و هماهنگی دوطرفه (001/0 (P< شده است. به‌طور کلی می‌توان گفت که این تمرینات منتخب اسپارک بر بهبود محدودیت‌های حرکتی شدید کودکان مبتلا به اوتیسم تأثیر مثبتی دارد.

چکیده  
پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطۀ ابعاد کمال‌گرایی رقابتی با پاسخ‌های فیزیولوژیک شمشیربازان نخبۀ مرد انجام گرفت. این پژوهش از نوع توصیفی- همبستگی و جامعۀ آن شامل شمشیربازان مرد بود. داده‌های پژوهش از 46 نفر از شمشیربازان حاضر در مسابقات قهرمانی کشور که به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شده بودند، جمع‌آوری شد. برای سنجش ابعاد کمال‌گرایی رقابتی از ورزشکاران خواسته شد مقیاس کمال‌گرایی رقابتی بشارت (1383) را تکمیل کنند. پاسخ‌های فیزیولوژیک ورزشکاران شامل کورتیزول و ایمونوگلوبین بزاقی نیز به‌وسیلۀ کیت‌های 96 تستی کورتیزول و ایمونوگلوبین آ بزاقی ساخت شرکت زلبایو اندازه‌گیری شد. نتایج نشان‌دهندۀ ارتباط مثبت معنادار بین کمال‌گرایی منفی رقابتی و افزایش کورتیزول بزاقی و کاهش ایمونوگلوبین بزاقی پیش از رقابت بود، درحالی‌که ارتباط معناداری بین کمال‌گرایی مثبت رقابتی با هیچ‌یک از پاسخ‌های فیزیولوژیک یافت نشد. همچنین نتایج نشان داد کمال‌گرایی منفی رقابتی می‌تواند تغییرات مربوط به کورتیزول بزاقی و ایمونوگلوبین بزاقی را در شمشیربازان پیش‌بینی کند.

چکیده  
هدف از پژوهش حاضر بررسی تأثیر تعدیل تجهیزات در اکتساب و یادداری مهارت پرتاب آزاد بسکتبال در کودکان 9 تا10 ساله با تأکید بر ظرفیت حافظۀ کاری بود. 40 دانش‌آموز پسر به‌طور تصادفی انتخاب و براساس آزمون حافظۀ فراخنای ارقام وکسلر، به چهار گروه تعدیل تجهیزات و تجهیزات استاندارد، با ظرفیت حافظۀ کاری بالا و پایین تقسیم شدند. از قوانین مینی‌بسکتبال به‌عنوان مرجع استفاده شد. مرحلۀ اکتساب شامل10 جلسه و هر جلسه 4 بلوک و هر بلوک 15 کوشش بود، از آزمون پرتاب آزاد بسکتبال ایفرد به‌عنوان پیش‌آزمون و آزمون اکتساب استفاده شد و پس از یک هفته، آزمون یادداری به‌عمل آمد. در مرحلۀ اکتساب، نتایج تحلیل واریانس سه‌عاملی مرکب 2×2×2 (تجهیزات×حافظۀ کاری×آزمون) با اندازه‌گیری مکرر نشان داد که اثر تعاملی بین حافظۀ کاری (بالا و پایین) و آزمون (پیش‌آزمون و پس‌آزمون) بر عملکرد معنا‌دار است. همچنین اثر تعاملی بین تجهیزات (استاندارد و تعدیل‌شده) و آزمون (پیش‌آزمون و پس‌آزمون) بر عملکرد معنا‌دار است. درحالی‌که اثر تعاملی حافظۀ کاری، تجهیزات و آزمون بر عملکرد معنا‌دار نیست. در مرحلۀ یادداری، نتایج تحلیل واریانس دوعاملی مرکب 2×2 (تجهیزات×حافظۀ کاری) نشان داد که اثر اصلی و تعاملی حافظۀ کاری و تجهیزات بر عملکرد در مرحلۀ یادداری معنا‌دار است. نتایج نشان داد که اثر استفاده از تجهیزات در سطوح حافظۀ کاری بر عملکرد در هر دو مرحلۀ پیش‌آزمون و پس‌آزمون یکسان است. همچنین به‌نظر می‌رسد که اثر تجهیزات تعدیل‌شده بر عملکرد در آزمون یادداری در کودکان با حافظۀ کاری پایین بهتر از کودکان با حافظۀ کاری بالاست.

چکیده  
کودکان دچار اختلال هماهنگی رشدی (DCD) گاه در اجرا و یادگیری مهارت‌های حرکتی با مشکل مواجه می‌شوند. هدف تحقیق حاضر، بررسی روند اکتساب و یادگیری حرکتی رویه‌ای در کودکان (DCD) است. از بین دانش‌آموزان پسر 12-8 سالۀ شهر تبریز، 12 کودک دچار اختلال هماهنگی رشدی و 12 کودک عادی همتا از نظر هوشی و سن تقویمی، به‌صورت نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند. از شکل تعدیل‌یافتۀ تکلیف پیگردی چرخان و متغیرهای زمان باقی ماندن بر هدف، زمان متوالی بر هدف، فاصله از هدف، فاصله از مسیر و فاز نسبی برای ارزیابی یادگیری حرکتی رویه‌ای استفاده شد. شرکت‌کنندگان پس از تمرین در مرحلۀ اکتساب، آزمون یادداری فوری 10 دقیقه و آزمون تحکیم با تأخیر 24 ساعت را انجام دادند. نتایج تحلیل داده‌ها با تحلیل واریانس اندازه‌گیری مکرر نشان داد در مرحلۀ اکتساب بین دو گروه در زمان باقی ماندن بر هدف، فاصله از مسیر و فاز نسبی تفاوت معناداری وجود ندارد، ولی در زمان متوالی بر هدف، فاصله از هدف تفاوت معنادار است. در مرحلۀ یادداری در متغیرهای زمان باقی ماندن بر هدف و زمان متوالی بر هدف و فاصله از هدف تفاوت معنادار بود، ولی در فاصله از مسیر و فاز نسبی تفاوت معناداری وجود نداشت. به‌طور کلی، یافته‌ها بیانگر آن است که با وجود عملکرد کم کودکان DCD در یادگیری حرکتی رویه‌ای، آنان قادر به کسب الگوهای هماهنگی حرکتی بودند.

چکیده  
هدف از این تحقیق بررسی تأثیر یک دوره تمرینات نوروفیدبک بر کیفیت خواب و مهارت­های روان­شناختی ورزشکاران با رویکرد روانی-فیزیولوژیک بود. روش تحقیق نیمه‌تجربی و از نوع کاربردی، به‌صورت طرح تحقیق پیش‌آزمون و پس‌آزمون با گروه کنترل است. آزمودنی­های تحقیق 31 نفر از ورزشکارانی بودند که سابقۀ عضویت در یک تیم ورزشی را داشتند و معیارهای ورود به تحقیق را احراز کرده بودند. این آزمودنی­ها به‌طور تصادفی در دو گروه تجربی و کنترل جای‌گذاری شده و گروه آزمایش تحت درمان نوروفیدبک قرار گرفت. دورۀ‌ زمانی اجرای تمرینات نوروفیدبک شامل 3 جلسه در هفته، هر جلسه به مدت 45 دقیقه به مدت 2 ماه بود. این پروتکل به‌صورت دوقطبی در نقاط  C4-CZ  اجرا شد. مقیاس کیفیت خواب پیتزبورگ برای استخراج نیمرخ وضعیت خواب آزمودنی­ها، و پرسشنامۀ OMSAT-3 و روش ELISA به‌منظور ارزیابی میزان استرس روانی-فیزیولوژیک استفاده شد. از روش آماری تحلیل کوواریانس و تی وابسته برای تحلیل داده­ها استفاده شد. نتایج نشان داد تمرینات نوروفیدبک می­تواند در جهت تعدیل میزان استرس و بهبود خواب ورزشکاران منشأ اثر باشد که این عامل تأثیر بسزایی در عملکرد ورزشکاران خواهد داشت.

چکیده  
امروزه مطالعات بسیاری نشان داده که عملکرد مطلوب ورزشی به عوامل روان‌شناختی بسیاری مرتبط است. هدف این پژوهش مقایسۀ انگیزش و کمال‌گرایی کاراته­کاهای موفق و ناموفق سوپر لیگ کاراتۀ مردان ایران بود. مطالعۀ حاضر از نوع علی- مقایسه­ای است و جامعۀ آماری را کاراته­کاهای سوپر لیگ کاراتۀ مردان ایران در سال 1394 در بخش کومیته تشکیل دادند. داده­های اولیه به روش در دسترس از 70 نفر از ورزشکارانِ تمام تیم­های شرکت‌کننده_ به‌ویژه دو تیم بالا و سه تیم پایین جدول_ در سوپر لیگ کاراته جمع‌آوری شد. پس از به‌دست آوردن اطلاعات مربوط به تعداد مبارزات و نتایج آن برای هر ورزشکار، عملکرد بهینۀ کاراته­کاها از طریق فرمول محاسبه و دو گروه کاراته­کای موفق و ناموفق تعیین شد (هر گروه 30 نفر). ابزار استفاده‌شده شامل پرسشنامۀ دموگرافیک، پرسشنامۀ انگیزش ورزشی و پرسشنامۀ کمال‌گرایی ورزشی بود. پس از بررسی نرمال بودن توزیع داده­ها در دو گروه با استفاده از آزمون K-S و شاپیرو ویلک، نتایج آمار پارامتریک تی دو گروه مستقل نشان داد که تفاوت کمال­گرایی سازگار (مثبت) بین کاراته­کاهای موفق و ناموفق از لحاظ آماری معنادار بود، اما تفاوت کمال­گرایی ناسازگار (منفی) بین دو گروه معنادار نبود. همچنین نتایج آزمون ناپارامتریک یو مان- ویتنی نشان داد که تفاوت هیچ‌کدام از خرده‌مقیاس­های انگیزش در دو گروه کاراته­کای موفق و ناموفق معنادار نبود. در مجموع می­توان گفت که بخشی از یافته­ها بر نقش ویژگی­های روان‌شناختی در عملکرد و موفقیت ورزشی بین دو گروه کاراته­کای نخبه که در بالاترین سطح از کاراتۀ جهان و آسیا قرار دارند، تأکید می­کند.

چکیده  
مداخلات ذهن­آگاهی در سال­های اخیر اثرهای معناداری را بر عملکرد ورزشکاران نشان داده است، با این ‌حال در مورد اثرگذاری این مداخلات بر ویژگی­های روان‌شناختی مهمی چون انگیزه و تحلیل‌رفتگی ورزشکاران تحقیقات محدود است. هدف تحقیق حاضر، بررسی تأثیر مداخلۀ ذهن­آگاهی ورزشی (MPSE) بر انگیزه و تحلیل‌رفتگی ورزشکاران است. بدین منظور 40 دانشجوی ورزشکار دانشگاه چابهار به‌صورت در دسترس به‌عنوان نمونۀ تحقیق حاضر در دو گروه مداخله و کنترل تقسیم شدند. ابزار تحقیق شامل پرسشنامۀ انگیزۀ ورزشی (SMS-6) و تحلیل‌رفتگی ورزشی (ABQ) بود. ورزشکاران شش هفته تحت مداخلۀ ذهن­آگاهی ورزشی قرار گرفتند. پرسشنامه‌ها پیش و پس از مداخله بین ورزشکاران توزیع شد و داده‌های حاصل از پرسشنامه توسط نرم‌افزار spss نسخۀ 20 و در قالب آمار توصیفی و آمار استنباطی (تحلیل کوواریانس) تجزیه‌و‌تحلیل شدند. نتایج نشان داد که مداخلۀ ذهن­آگاهی ورزشی موجب کاهش معنادار تحلیل‌رفتگی شد (05/0> P). همچنین این مداخلات موجب افزایش معنادار انگیزۀ درونی و کاهش معنادار بی‌انگیزگی و انگیزۀ بیرونی ورزشکاران شد (05/0> P). براساس نتایج تحقیق حاضر، مداخلات ذهن­آگاهی ورزشی ابزاری مناسب برای افزایش خودمختاری در انگیزۀ ورزشی و کاهش تأثیرات زیانبار تحلیل‌رفتگی ورزشی است.

چکیده  
در این پژوهش آثار برنامه‌ریزی آرایـش‌ تمرین و کانون توجه بر یادگیری مهارتی ورزشی بررسی شد. 40 دانش‌آموز دختر دبیرستانی (میانگین سن=  88/0 ± 02/16 سال) در حالی مهارت پرتاب دارت را با آرایش مسدود یا تصادفی تمرین کردند که توجه آنان با استفاده از تکالیف دوگانه، به مهارت (امتیازهای دارت) یا به علامت نامربوط (اصوات ثانویه) هدایت شد. تحلیل واریانس روی وضعیت پایه، مرحلۀ تمرین و آزمون انتقال تأخیری انجام گرفت. نتایج نشان داد همۀ گروه‌ها از وضعیت پایه تا آزمون انتقال تأخیری پیشرفت امتیازی معنادار داشتند. به‌علاوه‌، بیشترین پیشرفت از وضعیت پایه تا آزمون تأخیری در مقایسه با دیگر وضعیت‌ها، در شرایط تمرین تصادفی- توجه به عامل نامربوط دیده شد. به‌عنوان نتیجه‌گیری باید گفت پژوهش حاضر اطلاعات تازه‌ای در خصوص رابطۀ تعاملی آرایش تمرین و تمرکز توجه در طی یادگیری یک مهارت ورزشی فراهم کرد.

چکیده  این پژوهش با هدف بررسی تأثیر مداخلۀ بهنگام بازی‌محور بر رشد روانی- حرکتی کودکان 6-4 سالۀ دچار اختلال طیف اوتیسم انجام گرفت. روش پژوهش از نوع نیمه‌آزمایشی بود و از طرح پیش‌آزمون – پس‌آزمون و پیگیری با گروه کنترل استفاده شد. بدین منظور با استفاده از روش نمونه‌گیری در دسترس، از میان کودکان 6 - 4سالة شهر اصفهان در سال 1394، تعداد 30 نفر (15 دختر و 15 پسر) که ملاک‌های ورود به پژوهش را دارا بودند، به‌صورت تصادفی انتخاب شدند و در دو گروه آزمایش و کنترل قرار گرفتند. ابزار جمع‌آوری داده، رشد حرکتی گزل (1940) بود که توسط والدین کودکان در مرحلة پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری تکمیل شد. سپس کودکان گروه آزمایش در 10 جلسة 90 دقیقه‌ای و هفته‌ای یک‌بار در بازی‌ها شرکت داده شدند.گروه کنترل این آموزش را دریافت نکردند؛ پیگیری پس از 30 روز صورت گرفت. به‌منظور تجزیه‌وتحلیل آماری داده‌ها از روش تحلیل واریانس بین‌گروهی با اندازه‌های تکراری استفاده شد. یافته‌های تحقیق نشان داد که تفاوت بین دو گروه آزمایش و کنترل در رشد روانی- حرکتی معنادار بود. همچنین تفاوت‌های درون‌گروهی و تعامل بین دو موقعیت و تغییر در مراحل پیش‌آزمون، پس‌آزمون و پیگیری در متغیر رشد روانی- حرکتی معنادار بود. بنابراین می‌توان نتیجه گرفت که مداخلات بهنگام بازی‌محور بر رشد روانی- حرکتی کودکان با اختلال طیف اوتیسم تأثیر دارد و از این مداخلات می‌توان برای کمک به افزایش و بهبود مهارت‌های این کودکان استفاده کرد.          

چکیده   هدف از پژوهش حاضر بررسی تأثیر تمرینات ادراکی- حرکتی بر حافظۀ کاری در کودکان با اختلالات شنوایی بود. بدین منظور 24 دانش‌‌آموز ناشنوای 9 تا 12 سالۀ کرمانشاه انتخاب شده و به‌طور تصادفی به دو گروه تجربی و کنترل تقسیم شدند. ابزار مورد استفاده شامل آزمون حافظۀ کاری با استفاده از نرم‌افزار حافظۀ وکسلر بود. گروه تجربی، یک برنامۀ آموزشی ادراکی- حرکتی (مانند تمرینات تعادل ایستا و پویا، پرتاب و دریافت توپ و ...) را به مدت هشت هفته، هر هفته 3 جلسه و هر جلسه 60 دقیقه انجام دادند و در نهایت پس‌آزمون از هر دو گروه به‌عمل آمد. با در نظر گرفتن سطح معناداری 01/0 و توزیع طبیعی داده­ها، از آزمون واریانس مختلط استفاده شد. نتایج نشان داد که حافظۀ کاری تحت تأثیر تمرینات ادراکی حرکتی قرار می­گیرد (05/0P<). کودکان ناشنوا در گروه تجربی نسبت به گروه کنترل از نظر شمارش رو به جلو ارقام و فراخنای حافظۀ دیداری عملکرد معنادار بهتری نشان دادند (05/0P<)، اما در تکرار معکوس ارقام تفاوت معناداری بین دو گروه دیده نشد (05/0P>). براساس یافته‌های حاضر تمرینات ادراکی – حرکتی می­تواند سبب بهبود حافظۀ کاری در کودکان ناشنوا شود.